Middn-Francië
Uit Wikipedia
Middn-Francië of ‘t Middnryk was ’t keuninkryk van keizer Lotharius I, achter dat ’t Frankisch Ryk in drieën verdeeld was by ‘t Verdrag van Verdun in 843.
’t Ryk wierd verdeeld ounder de drie zeuns van Lodewyk den Vroomn.
- Den oudstn, keizer Lotharius I, krêeg Middn-Francië met Aakn (d’hoofdstad van de Karoliengers) en Rome (de spirituele hoofdstad van ’t Christndom). J’hield zyn titel van keizer, mo zounder ’t gezag over zyn broers.
- Lodewyk den Duuts krêeg Oost-Francië
- Karel den Kletsn krêeg West-Francië
‘t Middnryk strekte van Friesland tout an de Provence mè nog e stik van Italië derby. Nu:
- de Nederlandn mè Luxemburg en België (zounder ‘t groafschap Vloandern), mè de Schelde ols grenze,
- De Duutsche gebiedn ten westn van de Reyn, met Aakn
- Elzas
- 't Ôostelik stik van Bourgondië.
- Franche-Comté
- Rhône-Alpes
- Provence
- ‘t westelik stik van Zwitserland
- Nôord-Italië
Lotharius I verdêelde zyn Middnryk in 855, nie lange vo zyn dôod, by 't Verdrag van Prüm.
- Lodewyk II, den oudstn, krêeg Nôord-Italië mè de keizerskrône.
- Lotharius II krêeg ’t mêest nôordelik stik van ’t ryk. Zyn keuninkryk strekte van de Nôordzêe tout an ’t Juragebergte en wierd regnum Hlotharii (ryk van Lotharius) genoemd. Loater in de 10e êeuwe wierd ’t gebied Lotharingia genoemd. Da was ’t begun van de noame Lothariengn.
- Karel van Provence krêeg ’t zudelik stik van Bourgondië mè Provence, Lyon en Vienne. Zyn keunienkryk wierd regnum provinciae genoemd.
Middn-Francië he nie lange bestoan en West- en Oost-Francië hen lange gevochtn vo Lothariengn.
[bewerkn] Keuniengn van Lothariengn
- Lotharius II (855–869)
- Karel den Kletsn (869–870)
Karel den Kletsn eiste Lothariengn ip achter Lotharius’ dôod en je wierd tout keunienk gekrôond in Metz. Zyn broere Lodewyk den Duuts was doa nie mee akkôord en in 870 kwoamn z’overêen mè ‘t Verdrag van Meerssen. Lothariengn wierd verdêeld ounder de twi broers in ’n ôostelik en westelik stik. Lodewyk den Duuts krêeg Aken, twi derdn van Friesland, en ’t gebied ten ôostn van de Moas, de boovnlope van de Moezel en de nôordelikke Jura. Karel den Kletsn krêeg olles ten westn d’r van. Mo de gevechtn vo Lothariengn deurdn nog tien joar vôort ounder hunder jounges en klêenjounges.
Achter den dôod van Lodewyk den Duuts in 876 probeerde Karel den Kletsn zyn ôostelik stik te verovern, mo dat is nie gelukt. Lodewyks zeune Lodewyk den Joungn versloeg zyn nounkel in de Slag van Andernach.
Achter ‘t Verdrag van Ribemont in 880 krêegt ‘n ook nog ‘t westelik stik derby en kost ’n zyn grenze verschuuvn no ’t westn.
- Lodewyk den Joungn (880–882)
- Karel den Dikkn (882–887)
- Arnulf van Karinthië (887–895)
- Zwentibold (895–900)
- Lodewyk et Kiend (900 – 911)
- Karel den Simpeln (911–922)
In 922 kwam Lothariengn by ’t keuninkryk Duutsland ounder Hendrik I de Veugeloare.