Olympische medaille
| Olympische medailles | |
|---|---|
 E zilveren medaille uutgereikt an de winnoare van e wedstryd ip d' êeste moderne Olympische Speeln in 1896. | |
| Uutgereikt vo | Succesvolle atleetn in verschillige Olympische sportn |
| Presentateur | Internationoal Olympisch Comité (IOC) |
| Êeste uutreikienge | 1896 |
| Website | olympics.com |
| Olympische Speeln |
|---|
 |
|
Oofdounderwerpn |
|
Andere Speeln |
Een Olympische medaille wudt uutgereikt an succesvolle atleetn ip êen van de Olympische Speeln. D'r zyn drie klassn van medailles te winn'n: goud, zilver en brons, respectievelik uutgereikt an d' êeste, twidde en djerde plekke. D' uutreikienge van de pryzn is in detail vastegeleid in d' Olympische protocolln.
D' ountwerpn van de medailles zyn anzienlik veranderd sedert de Speeln van 1896, vôorol wa da de grôte van de medailles voor de Olympische Zomerspeeln betreft. 'T ountwerp da gekoozn wierd vo de Speeln van 1928 bleeft in gebruuk toet dat 't wierd vervangn ip de Speeln van 2004 in Athene, woaby da 't Romeinsche Colosseum wierd vervangn deur 't Grieksche Panathinaiko-stadion, e mêer gepast symbool vo d' Olympische weirdn.[1] De medailles van de Olympische Winterspeeln hen nôois e vast, algemêen ountwerp g'had, moa ze toogn wel dikkers snêeuwvlokkn en 't evenement woavôorn da de medaille is gewonn'n.
Neviest d' algemêene steun an nunder Olympische atleetn, geevn sommigte landn ouk geld en cadeaus an de medaillewinnoars, ofhankelik van de klasse en 't antoal medailles dan ze winn'n.[2] Vôor de Speeln van Parys in 2024 bevestigden 33 landn dan ze pryzn gienkn uutreikn an medaillewinnoars, woarvan dat er 15 contant geld (cash pryzn) van mêer of $100.000 gaavn.[3]
Introductie en vroege geschiedenisse
[bewerk'n | brontekst bewerken]D'n olyfkrans wos de prys vo de winnoare ip de Klassieke Olympische Speeln. 'T wos een olyftakke, van de wilde olyfbôom die groeide in Olympia,[4] in mekoar gevlochtn toet e cirkel of een hoefyzer. Volgens Pausanias wierd 't g'ïntroduceerd deur Herakles als prys vo de winnoare van de loopkoers om Zeus t' êern.[5]
Toên da de moderne Olympische Speeln in 1896 begostn, wierdn d'r medailles gegeevn an de winnende olympische atleetn. Moar up d' êeste Speeln van 1896 in Athene, Grieknland, wierdn d'r nog gin goudn medailles uutgereikt.[6] In plekke doarvan krêegn de winnoars e zilveren medaille en een olyftakke,[7] binst da de twidde plekke een takke van de laurier en e kopern of bronzen medaille krêeg.[8]
De Olympische Zomerspeeln van 1900 zyn uniek omda 't d' ênigste Olympische Speeln zyn woaby dat er rechthoekige medailles wierdn gebruukt, die zyn ountworpn deur Frédérique Vernon.[9] Vergulde zilveren medailles wierdn uutgereikt vo de 1ste plekke by 't schietn, reddingszwemmn, autoracen en turn'n.[10][11] Zilveren medailles vo de twidde plekke wierdn gegeevn by 't schietn, roein, zeiln, tennis, turn'n, sabel, schermn, peerdryen en atletiek.[12] Bronzen medailles vo de djerde plekke wierdn uutgereikt by turn'n, brandweerwedstryden en schietn.[13][14] In vele sportn wierdn d'r echtre gin medailles uutgereikt. De mêeste pryzn up de lyste woarn bekers en andere trofeeën.[15]
De gewweunte oem de volgorde van goud, zilver en brons te gebruukn vo d' êeste drie plekkn in oalle sportn, dateert van de Olympische Zomerspeeln van 1904 in St. Louis, Missouri in de Verênigde Stoatn. 'T Internationoal Olympisch Comité (IOC) heêt met trugwerkende kracht goudn, zilveren en bronzen medailles toegekend an de drie best geplatste atleetn in idder evenement van de Speeln van 1896 en 1900.[16][15] Os der een ex aequo (gelyke stand) is vo êen van de top-drie plekkn, hen olle atleetn volgens de regels van 't IOC recht ip de bypassende medaille.[17] Sommigte vechtsportn (gelyk boksen, judo, taekwondo en worstelen) reikn twêe bronzen medailles per wedstryd uut, wa da r'voorn zorgt dat er in 't algemêen mêer bronzen medailles wordn uutgereikt dan de reste.
Medailles zyn nie d' ênigste pryzn die an de dêelnemers wordn gegeevn; elken atleet die van d' êeste toet d' achtste plekke endigt, krêegt een Olympisch diploma. Doarbovenip wordn de noamn van ol de medaillewinnoars ip e mure geschreevn in 't hoofdstadion.[17] Uuteindelik krygn, lik ierounder vermeld, ol d' atleetn e dêelnoamemedaille en -diploma.
Productie en ountwerp
[bewerk'n | brontekst bewerken]
'T IOC bepoalt de fysieke eignschappn van de medailles en heêt 't latste wôord over 't uuteindelikke ountwerp. De specificaties vo de medailles wordn ountwikkeld t'hoope met 't Nationaal Olympisch Comité (NOC) da de Speeln organiseert, oewel dat 't IOC wel een antal vaste reegels heêt in'evoerd:[17][18]
- Ontvangers: De top drie van de atleetn krêegt e medaille.
- Vorm: Mêestal roend, vôorzien van e bevestigienge vo e keetn of lint.
- Diameter: E minimum van 60 mm.
- Dikte: E minimum van 3 mm.
- Materioal:
- Êeste plekke (de goudn medaille): Bestoat vo tenminste 92,5% uut zilver, verguld me 6 gram goud; de metoalweirde wos round de 494 US$ in 2010.[19][20] Ip de Olympische Zomerspeeln van 2020, g'houdn in 2021 in Tokio, Japan, wos de medaille teegn de toênmalige pryzn oungeveer $800 weird.[21]
- Twidde plekke (de zilveren medaille): 92,5% zilver;[22] de metoalweirde wos round de 260 US$ in 2010.[19] Ip de Speeln in Tokio wos de medaille $460 weird.[21]
- Djerde plekke (de bronzen medaille): In 2010 wos dit 97% koper me 0,5% tin en 2,5% zink; de metoalweirde wos round de 3 US$ in 2010.[19] Ip de Speeln in Tokio bestound ze vo 95% uut koper en 5% uut zink, met e metoalweirde van oungeveer $5.[21]
- Wedstryddetails: De sport woavoorn da de medaille wudt uutgereikt, moe up de medaille geschreevn stoan.
D' êeste Olympische medailles uut 1896 zyn ountworpn deur d'n Franschn beeldhouwer Jules-Clément Chaplain. Ip d'n vôorkant stound Zeus ofgebeeld die Nikè vasthield (de Grieksche godinne van de weireldzege), en ip d'n achterkant stound d'n Akropolis.[6] Z' wierdn gemakt deur d'n Parysche Munte, die ouk de medailles makte vo d' Olympische Speeln van 1900, g'houdn in Parys. Dit begost de traditie oem de verantwôordelikheid vo 't sloan van de medailles an de gaststad te geevn. Vo de doarupvolgende poar Olympiades kooz d'n gaststad ôok 't ountwerp van de medailles. Van 1904 toet 1912 wierdn de goudn medailles uut massief goud gemakt.[23]
Trionfo
[bewerk'n | brontekst bewerken]
In 1923 lanceerde 't Internationoal Olympisch Comité (IOC) e wedstryd vo beeldhouwers oem de medailles vo de Olympische Zomerspeeln t' ountwerpn. 'T Trionfo-ountwerp van Giuseppe Cassioli wierd als winnoare gekoozn in 1928.[6][24][25] D'n vôorkant brocht Nikè weere moa dit kêer als 't oofdounderwerp, terwiel da z' e winnoarskroone en een palmetakke vasthoudt met een ofbeeldienge van 't Colosseum ip d'n achterground.[24] In d'n rechterbovenhoek van de medaille wierd er platse vrygeloaten vo d'n noame van d' Olympische gaststad en 't nummer van de Speeln.
D'n achterkant toogt e menigte menschn die ne triomferenden atleet droagn. Zyn winnend ountwerp wierd vo d'n êesten kêer gepresenteerd ip de Olympische Zomerspeeln van 1928 in Amsterdam. De medailles voor de Speeln van 1960 in Rome kêerdn 't ountwerp omme: d'n vôorkant toogde de menigte en d'n achterkant toogde Nikè.[26] Dit ountwerp wierd 40 joar lank in de competities gebruukt toet da de Olympische Zomerspeeln van 1972 in München d' êeste Speeln wierdn met e verschillig ountwerp voor d'n achterkant van de medaille.[6]
'T ountwerp van Cassioli blêef d'n vôorkant van de medaille nogvele joarn lank inspireern, oewel dat 't iedere kêe hermakt wierd me d'n Olympische gaststad en 't nummer angepast. D'n vôorkant blêef trouwe an 't Trionfo-ountwerp toet an de Olympische Zomerspeeln van 1992 in Barcelona, Spanje, woa dat 't IOC toeliet oem een angepaste (geüpdatete) versie te moakn. Vo de poar volgnde evenementn verplichtn ze 't gebruuk van 't Nikè-motief moa lieten ze andere aspecten verandern.[18]
De trend endigde achter 2000, wegens de negatieve reacties ip 't medaille-ountwerp voor de Olympische Zomerspeeln van 2000 in Sydney. D'n ontwerper van de medaille uut 2000 (Wojciech Pietranik) aht ôorsprounkelik 't Sydney Opera House up d'n vôorkant ofgebeeld in plekke van 't traditionele Romeinsche Colosseum, moar 't Internationoal Olympisch Comité besliste da 't Colosseum moste bluven.[27] De Grieksche perse bekritiseerde 't ountwerp oemdat 't gin respect toogde voor de gebôorteplekke van de Olympische Speeln. Ze weezn d'rup da 't lankbestoande element ip d'n vôorkant van de medailles per abuus 't Romeinsche Colosseum toogde in plekke van 't Grieksche Parthenon.[6][28] 'T organiserend comité van Sydney besliste oem vôort te goan met 't ountwerp lik as dat 't wos, uutleggend dat er gin tyd mêer wos oem een andere versie of te werken en da 't te diere zoe zyn.[18] Achter 76 joar wierd er e nieuwn styl van de hand van ountwerpster Elena Votsi, da 't Panathinaiko-stadion ofbeeldt, g'ïntroduceerd up de Olympische Zomerspeeln van 2004 in Athene.[29] Dit nieuwe ountwerp vo d'n vôorkant is toet ip heden in gebruuk.
Angepaste ountwerpn voor d'n achterkant
[bewerk'n | brontekst bewerken]'T Duutsche Olympisch Comité, 't Nationales Olympisches Komitee für Deutschland, wos d'n êeste organisatoare van Zomerspeeln die derveurn kooz oem d'n achterkant van de medaille te verandern. 'T ountwerp van 1972 wierd gemakt deur Gerhard Marcks, een kunstenoare van 't Bauhaus, en toogt de mythologische twêeliengn Castor en Pollux.[30] Sederttoên eêt 't Organiserend Comité van de gaststad de vryheid gekreegn over 't ountwerp van d'n achterkant, woby dat 't IOC d' uuteindelikke goedkeurienge gif.
Vergelykienge tusschn Zomer en Winter
[bewerk'n | brontekst bewerken]'T IOC eêt 't latste wôord over de specificaties van idder ountwerp vo ol d' Olympische medailles, inclusief de Zomerspeeln, Winterspeeln, Paralympische Zomerspeeln en Paralympische Winterspeeln. D'r is e grodder diversiteit in d' ountwerptoepassiengn voor de Winterspeeln; in teegnstellienge toet de Zomerspeeln, heêt 't IOC nôois êen specifiek ountwerp verplicht. De medaille ip d' êeste Olympische Winterspeeln van 1924 in Chamonix, Vrankryk aht zèlfs gin Olympische ringn derup stoan. Nikè stound up de medailles van de Speeln van 1932 en 1936 moar is sederttoên moar up êen medailleountwerp mêer verscheenn. E regelmoatig werekêernd motief is 't gebruuk van e snêeuwvlokke, binst da laurierbloarn en krôonn up verschillige ountwerpn verschynn. 'T Olympisch motto Citius, Altius, Fortius (Sneller, Hoger, Sterker) stoat up viere medailles van de Winterspeeln moa verschynt ip gin enkele medaille van de Zomerspeeln.
Vo drie evenementn ip reke voegdn de gaststeedn van de Winterspeeln andere materioaln toe an de medailles: glas (1992), sparagmiet (1994), en lakwerk (1998). 'T deurde toet an de Olympische Zomerspeeln van 2008 in Peking, China, idder dat e gaststad van de Zomerspeeln ervôor kooz om twad anders te gebruukn, in dit gevol jade. Binst da iedere medaille van de Olympische Zomerspeeln, me uutzounderienge van de Speeln van 1900, roend wos, zyn de vormn van de Winterspeeln anzienlik mêer gevarieerd. D' ountwerpn vo de medailles van de Winterspeeln zyn ouk in 't algemêen grodder, dikker, en zwoarder dan die van de Zomerspeeln.
Individuele ountwerpdetails (Individual design details)
[bewerk'n | brontekst bewerken]Ountwerpn van de medailles van de Zomerspeeln
[bewerk'n | brontekst bewerken]Details over de medailles van iddere Olympische Zomerspeeln:[30][31]
| Speeln | Gaststad | Details | Ountwerper(s) | Munte | Diameter (mm) |
Dikte (mm) |
Gewicht (g) |
Ofbeeldienge |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1896 | Athene, Grieknland | Vôorkant: Zeus die Nikè vasthoudt Achterkant: D'n Akropolis van Athene |
Jules-Clément Chaplain | Parysche Munte | 48 | 3.8 | 47 | |
| 1900 | Parys, Vrankryk | Vôorkant: Gevleugelde godinne (waarschynlik Nikè) die lauriertakkn vasthoudt; Parys ip d'n achterground Achterkant: E winnenden atleet die e lauriertakke vasthoudt; d'n Akropolis ip d'n achterground Ipmerkieng: D' ênigste medaille van de Zomerspeeln die nie roend is |
Frédérique Vernon | Parysche Munte | 59 x 41 | 3.2 | 53 |  |
| 1904 | St. Louis, Missouri, VS | Vôorkant: Nikè die e laurierkrône en e palmetakke vasthoudt Achterkant: Nen atleet die e laurierkrône vasthoudt; Griekschn tempel ip d'n achterground |
Dieges & Clust | Dieges & Clust | 37.8 | 3.5 | 21 |  |
| 1908 | Londn, Grôot-Brittannië | Vôorkant: Een atleet krêegt e laurierkrône van twêe vrouwelikke figeurn Achterkant: Sint-Joris te peerd Rand: "Vaughton", noame van 't evenement en winnoare |
Bertram Mackennal | Vaughton & Sons | 33 | 4.4 | 21 |  |
| 1912 | Stockholm, Zweedn | Vôorkant: Een atleet krêegt e laurierkrône van twêe vrouwelikke figeurn Achterkant: Een heraut opent de Speeln met e standbeeld van Pehr Henrik Ling achter hem |
Bertram Mackennal (vôorkant) Erik Lindberg (achterkant) |
C.C. Sporrong & Co | 33.4 | 1.5 | 24 |  |
| 1920 | Antwerpn, België | Vôorkant: Een atleet die e laurierkrône en palmetakke vasthoudt Achterkant: Standbeeld van Silvius Brabo Rand: Noame, evenement, ploeg, "Antwerp", en d'n doatum |
Josuë Dupon | Coosmans | 59 | 4.4 | 79 | .jpg) .jpg) |
| 1924 | Parys, Vrankryk | Vôorkant: Een atleet helpt nen andern oem riste te stoan Achterkant: E lyra en verschillige stikkn sportmaterioal |
André Rivaud | Parysche Munte | 55 | 4.8 | 79 |  |
| 1928 | Amsterdam, Olland | Ountwerp: Trionfo Ipmerkieng: Dit ountwerp vo d'n vôorkant bleeft behoudn toet 2004 (soms hermakt), 't ountwerp vo d'n achterkant bleeft toet 1972 in gebruuk |
Giuseppe Cassioli | Ryksmunte (Dutch State Mint) | 55 | 3 | 66 |  |
| 1932 | Los Angeles, Californië, VS | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli | Whitehead & Hoag | 55.3 | 5.7 | 96 | |
| 1936 | Berlyn, nazi-Duutsland | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli | B.H. Mayer | 55 | 5 | 71 |  |
| 1948 | Londn, Grôot-Brittannië | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli | John Pinches | 51.4 | 5.1 | 60 |  |
| 1952 | Helsinki, Finland | Ountwerp: Trionfo Rand: 916 M / Y6 (Fabrieksstempel) |
Giuseppe Cassioli | Kultakeskus Oy | 51 | 4.8 | 46.5 | |
| 1956 | Melbourne, Australië | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli | K.G. Luke | 51 | 4.8 | 68 | |
| 1960 | Rome, Itoalië | Ountwerp: Trionfo Omrandienge: E bronzen laurierkrans en keetn van laurierbloarn (De Speeln van Rome woarn d' êeste woaby da de medaille round d'n nekke van d'n atleet wierd g'hangn) |
Giuseppe Cassioli | Stabilimenti Artistici Fiorentini | 68 | 6.5 | 211 | .jpg)  |
| 1964 | Tokio, Japan | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli en Toshikaka Koshiba | Japansche Munte | 60 | 7.5 | 62 |  |
| 1968 | Mexico-Stad, Mexico | Ountwerp: Trionfo | Giuseppe Cassioli | 60 | 6 | 130 |  | |
| 1972 | München, West-Duutsland | Vôorkant: Trionfo Achterkant: Castor en Pollux, de twêeliengzeuns van Zeus en Leda Rand: Noame van de winnoare en sport |
Giuseppe Cassioli (vôorkant) Gerhard Marcks (achterkant) |
Beiersche Munte | 66 | 6.5 | 102 |  |
| 1976 | Montreal, Quebec, Canada | Vôorkant: Trionfo Achterkant: E gestileerde laurierkrône en 't logo van de Speeln van Montreal Rand: Noame van de sport |
Giuseppe Cassioli (vôorkant) | Keuninklikke Canadeesche Munte | 60 | 5.8 | 154 | |
| 1980 | Moskou, Rusland | Vôorkant: Trionfo Achterkant: E gestileerde Olympische vlamme en 't logo van de Speeln van Moskou |
Giuseppe Cassioli (vôorkant) Ilya Postol (achterkant) |
Moskousche Munte | 60 | 6.8 | 125 | |
| 1984 | Los Angeles, Californië, VS | Vôorkant: Trionfo Achterkant: Een Olympisch kampioen in de lucht g'houdn deur e menigte Ipmerkieng: D'n achterkant kêert weere noar 't ountwerp van Cassioli |
Giuseppe Cassioli | Jostens, Inc | 60 | 7.9 | 141 | |
| 1988 | Seoel, Zuud-Korea | Vôorkant: Trionfo Achterkant: De contouren van e duve met e lauriertakke en 't logo van d' Olympische Speeln van Seoel |
Giuseppe Cassioli (vôorkant) | Korea Minting and Security Printing Corporation | 60 | 7 | 152 |  |
| 1992 | Barcelona, Spanje | Vôorkant: Geüpdatete interpretoatie van Trionfo Achterkant: Logo van de Speeln van Barcelona |
Xavier Corbero | Keuninklikke Spoansche Munte | 70 | 9.8 | 231 | |
| 1996 | Atlanta, VS | Vôorkant: Geüpdatete interpretoatie van Trionfo Achterkant: E gestileerde olyftakke, 't logo van de Speeln van Atlanta, en "Centennial Olympic Games" Rand: "Atlanta Committee for the Olympic Games" |
Malcolm Grear Designers | Reed & Barton | 70 | 5 | 181 |  |
| 2000 | Sydney, Australië | Vôorkant: Geüpdatete interpretoatie van Trionfo Achterkant: 'T Sydney Opera House, de Olympische vlamme, en d' Olympische ringn Rand: Noame evenement |
Wojciech Pietranik | Keuninklikke Australische Munte | 68 | 5 | 180 | |
| 2004 | Athene, Grieknland | Vôorkant: Nikè van Paionios met 't Panathinaiko-stadion en d'n Akropolis van Athene ip d'n achterground Achterkant: De Olympische vlamme, d' openiengsregels van Pindarus' Achtste Olympische Ode, en 't logo van de Speeln van Athene |
Elena Votsi | Efsimon | 60 | 5 | 135 |  |
| 2008 | Peking, China | Vôorkant: Nikè met 't Panathinaiko-stadion en d'n Akropolis van Athene ip d'n achterground Achterkant: Een rieng uut jade met 't logo van de Speeln van Peking in 't middn en de details van 't evenement ip de buutenrand |
Xiao Yong[32] | China Banknote Printing and Minting Corporation | 70 | 6 | 200 |  |
| 2012 | Londn, Verênigd Keunienkryk | Vôorkant: Nikè met 't Panathinaiko-stadion en d'n Akropolis van Athene ip d'n achterground Achterkant: De riviere de Theems en 't logo van de Speeln van Londn me hoekige lynn ip d'n achterground |
David Watkins | Keuninklikke Munte (Royal Mint) | 85 | 8–10 | 357–412[33] | .jpg) |
| 2016 | Rio de Janeiro, Brazilië | Vôorkant: Nikè met 't Panathinaiko-stadion en d'n Akropolis van Athene ip d'n achterground Achterkant: 'T Rio 2016 logo en noame, omriengd deur een ountwerp van laurierbloarn in den vorm van kransn Rand: De noame van 't evenement woavoorn de medaille wierd gewonn'n, staot in de buutenrand geloserd. Ipmerkieng: Voor d'n êesten kêer zyn de medailles e bitje dikker in 't middn vergleekn me de randn.[34] |
Chelles and Hayashi | Casa da Moeda do Brasil | 85 | 6–11[35] | 500[36] | .jpg) |
| 2020 | Tokio, Japan | Vôorkant: Nikè met 't Panathinaiko-stadion en d'n Akropolis van Athene ip d'n achterground Achterkant: 'T Tokio 2020 logo en noame, omriengd deur zunnestroaln. |
Junichi Kawanishi[37] | Japansche Munte[38] | 85 | 7.7–12.1 | 450–556 | _03.jpg) |
| 2024 | Parys, Vrankryk | Vôorkant: Nikè met 't Panathinaiko-stadion, d'n Akropolis van Athene, en d'n Eiffeltôorn ip d'n achterground, omriengd deur stroaln Achterkant: Zeshoekige (hexagonoale) stikkn yzer uut d' ôorsprounkelikke constructie van d'n Eiffeltôorn gegraveerd met 't Parys 2024 logo, omriengd deur stroaln |
Chaumet[39] | Parysche Munte[40] | 85 | 9.2 | 455–529 |  |
Ountwerpn van de medailles van de Winterspeeln
[bewerk'n | brontekst bewerken]Details over de medailles van iddere Olympische Winterspeeln:[6][41]
| Speeln | Gaststad | Details | Ountwerper(s) | Munte[17] | Diameter (mm) |
Dikte (mm) |
Gewicht (g) |
Ofbeeldienge |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| 1924 | Chamonix, Vrankryk | Vôorkant: Nen skiër die schatsn en ski's vasthoudt en d'n noame van d'n ountwerper Achterkant: Geschreevn informoatie over de Speeln |
Raoul Bénard | Monnaie de Paris | 55 | 4 | 75 | |
| 1928 | St. Moritz, Zwitserland | Vôorkant: E schatser omriengd deur snêeuwvlokkn Achterkant: Olyftakk'n en details over de gaststad |
Arnold Hunerwadel | Huguenin Frères | 50.4 | 3 | 51 | |
| 1932 | Lake Placid, VS | Vôorkant: Nikè met d' Adirondack Mountains ip d'n achterground Achterkant: Laurierbloarn en geschreevn details over d'n gaststad Vorm: Roend, moa nie me ne rechte rand |
Robbins Company | 55 | 3 | 51 | ||
| 1936 | Garmisch-Partenkirchen, Duutsland | Vôorkant: Nikè ip ne koets met peirden die over e boge rydt boven wintersportmaterioal Achterkant: Grôte Olympische ringn |
Richard Klein | Deschler & Sohn | 100 | 4 | 324 | |
| 1948 | St. Moritz, Zwitserland | Vôorkant: D' Olympische vlamme me snêeuwvlokkn ip d'n achterground en 't Olympisch motto Citius, Altius, Fortius Achterkant: E snêeuwvlokke en geschreevn details over de gaststad |
Paul Andre Droz | Huguenin Frères | 60.2 | 3.8 | 103 | |
| 1952 | Oslo, Nôorweegn | Vôorkant: D' Olympische vlamme en 't motto Citius, Altius, Fortius Achterkant: E pictogram van 't Stadhuis van Oslo me drie snêeuwvlokkn en geschreevn details |
Vasos Falireus en Knut Yvan | Th. Marthinsen | 70 | 3 | 137.5 | |
| 1956 | Cortina d'Ampezzo, Itoalië | Vôorkant: Een "ideoale vrouwe" en geschreevn details Achterkant: E grôte snêeuwvlokke me d'n Pomagagnon ip d'n achterground en 't motto Citius, Altius, Fortius |
Costantino Affer | A.E. Lorioli Fratelli | 60.2 | 3 | 120.5 |  |
| 1960 | Squaw Valley, VS | Vôorkant: De koppn van ne vint en e vrouwe me details over d'n gaststad Achterkant: Grôte Olympische ringn, 't motto Citius, Altius, Fortius en de noame van d'n sport |
Herff Jones | Herff Jones Company | 55.3 | 4.3 | 95 |  |
| 1964 | Innsbruck, Ôostnryk | Vôorkant: De Torlauf-bergn, "Innsbruck 1964", en "Torlauf" Achterkant: D' Olympische ringn boven 't embleem van Innsbruck me details |
Martha Coufal (vôorkant) Arthur Zegler (achterkant) |
Münze Österreich | 72 | 4 | 110 |  |
| 1968 | Grenoble, Vrankryk | Vôorkant: Drie snêeuwvlokkn en d'n rôo roze van Grenoble omriengd deur details Achterkant: E gestileerde ofbeeldienge van idder sport |
Roger Excoffon | Monnaie de Paris | 61 | 3.3 | 124 |  |
| 1972 | Sapporo, Japan | Vôorkant: Pictogram van lynn in d'n snêeuw Achterkant: E snêeuwvlokke, de zunne, en d' Olympische ringn Vorm: Vierkantig me gerounde, golvende lynn |
Yagi Kazumi (vôorkant) Ikko Tanaka (achterkant) |
Japansche Munte | 57.3 x 61.3 | 5 | 130 |  |
| 1976 | Innsbruck, Ôostnryk | Vôorkant: D' Olympische ringn boven 't embleem van Innsbruck me details Achterkant: D' Alpn, Bergisel, en d' Olympische vlamme |
Martha Coufal (vôorkant) Arthur Zegler (achterkant) |
Münze Österreich | 70 | 5.4 | 164 | |
| 1980 | Lake Placid, VS | Vôorkant: D' Olympische vlamme vo de Adirondack Mountains Achterkant: Nen tak van e denneboom me kegel en 't logo van Lake Placid |
Gladys Gunzer | Medallic Art Company | 81 | 6.1 | 205 |   |
| 1984 | Sarajevo, Joegoslavië | Vôorkant: Logo van 't evenement me details d'r round Achterkant: Nen atleet met e laurierkrône Vorm: Roend, moa geplatst in e gerounde rechthoekige vorm |
Nebojša Mitrić | Zlatara Majdanpek en Zavod za izradu novčanica | 71.1 x 65.1 | 3.1 | 164 |  |
| 1988 | Calgary, Alberta, Canada | Vôorkant: Pictogram van 't evenement me details d'r round Achterkant: Twêe menschn, êen me laurierkrône en den andern me ne vedertooi gemakt uut wintersportmaterioal |
Fridrich Peter | Jostens | 69 | 5 | 193 | |
| 1992 | Albertville, Vrankryk | Vôorkant: Glas verwerkt in 't metoal, me d' Olympische ringn vo de bergn Achterkant: Achterkant van 't glazen stik |
René Lalique | René Lalique | 92 | 9.1 | 169 | |
| 1994 | Lillehammer, Nôorweegn | Sparagmiet dêels bedekt me goud; êen kant toogt d' Olympische ringn, den andern de sport en 't embleem van de Speeln | Ingjerd Hanevold | Th. Marthinsen | 80 | 8.5 | 131 | |
| 1998 | Nagano, Japan | Vôorkant: Dêels gelakt, toogt 't embleem van de Speeln Achterkant: Grotndêels gelakt, met 't embleem boven de Shinshu-bergn |
Takeshi Ito | Kiso Kurashi Craft Center | 80 | 8 | 261 |  |
| 2002 | Salt Lake City, VS | Vôorkant: Nen atleet me d' Olympische vlamme stapt uut de vlamm'n Achterkant: Nikè die e victorieblad vasthoudt omriengd deur details Vorm: Onregelmoatig roend, lik de stêenn in de riviern van Utah |
Scott Given, Axiom Design | O.C. Tanner | 85 | 10 | 567 |    |
| 2006 | Turyn, Itoalië | Vôorkant: Grafische elementn van de Speeln Achterkant: Pictogram van 't specifiek evenement Rand: "XX Olympic Winter Games" in 't Itoaliaans, Iengels en Frans Vorm: Roend met e gat da ne piazza vôorstelt |
Dario Quatrini | Ottaviani | 107 | 10 | 469 | |
| 2010 | Vancouver, Brits-Columbia, Canada | Vôorkant: Een individueel uutgesneen stik van e grôot First Nations kunstwerk (orka of rave), woardeur idder medaille uniek is Achterkant: Embleem van de Speeln en details over 't evenement Vorm: Roend moa golvend |
Corrine Hunt en Omer Arbel | Keuninklikke Canadeesche Munte | 100 | 6 | 500–576 |    |
| 2014 | Sotsji, Ruslan | Vôorkant: "Patchwork quilt" ountwerp da verschillige regio's van Ruslan vôorstelt Achterkant: Noame van d'n wedstryd in 't Iengels en 't logo van Sotsji Rand: "XXII Olympic Winter Games" in 't Russisch, Iengels en Frans Vorm: Roend |
ADAMAS | ADAMAS | 100 | 10 | 460, 525, 531 |  |
| 2018 | Pyeongchang, Zuud-Korea | Vôorkant: Abstract ountwerp da trekt ip rippels in de snêeuw Achterkant: Hangul-tekstn die "de inzet van atleetn uut de hêle weireld symboliseern"[42] |
Lee Suk-woo | 92.5 | 6.91 | 586, 580, 493 |  | |
| 2022 | Peking, China | Vôorkant: Dezèlfden ountwerp lik in 2008 me d' Olympische ringn en "XXIV Olympic Winter Games Beijing 2022" omriengd deur traditionele Chineesche kunst van sterrn en wolkn Achterkant: Dezèlfden ountwerp lik in 2008, e gestileerde weergoave van 't Zunnestelsel round 't logo, omda de Speeln t'hoope vieln me Chinees Nieuwjoar[43] |
Hang Hai | 87 | 550 | .jpg) | ||
| 2026 | Milaan en Cortina d'Ampezzo, Itoalië | Vôorkant: Diagonoal gesplitst ippervlak, lienksboven korrelig, rechtsounder glad gepolijst, met in 't middn de vuuf ringn in reliëf. Achterkant: Diagonoal gesplitst, rechtsboven korrelig me de ringn en 't Milano Cortina logo, lienksounder glad me d'n noame van d'n discipline. Ip d'n gepolijstn rand stoat d'n noame van de Speeln. |
Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato | Istituto Poligrafico e Zecca dello Stato | 80 | 10 | 506, 500, 420 |
Dêelnoamemedailles
[bewerk'n | brontekst bewerken]
Sedert 't begun van de moderne Olympische Speeln krygn d' atleetn en nunder oundersteunend personeel, officiëlen en bepoalde vrywilligers die meehelpen an de organisoatie, herdenkiengsmedailles en -diploma's. Juust lik de medailles vo de winnoars, wordn dees vo idder Olympisch festival angepast, me verschillige ountwerpn vo de zomer- en winterspeeln.[44]
Galerie
[bewerk'n | brontekst bewerken]
Achterkant van de ploate van de Olympische Speeln van 1900 in Vrankryk
James Graves me zyn bronzen medaille ip de Zomerspeeln van 2000, de latste versie van 't Trionfo-ountwerp
Vincent Hancock me zyn goudn medaille ip de Speeln van 2012, de zwoarste medaille van de Zomerspeeln toet an de Speeln van Rio in 2016
Uutreikienge
[bewerk'n | brontekst bewerken]
D' uutreikienge van de medailles en pryzn varieerde styf hard toet an de Speeln van 1932 in Los Angeles, woaba dan ze d'n huidige standoard hen ingevoerd. Vôor 1932 wierdn oalle medailles uutgereikt binst de slutiengsceremonie, woaby dan d' atleetn ip d' êeste poar Speeln zèlfs in avoundkleidienge verschêenn. Ôorsprounkelik bleef d'n ounderoat die de pryzn uutreikte up zyn plekke stoan binst da d' atleetn êen vo êen passeerdn. 'T erepodium wierd in 1931 g'ïntroduceerd up instructie van Henri de Baillet-Latour, die der êen aht eziene ip de British Empire Games van 1930.[45] D'n winnoare stoat in 't middn ip d'n hoogstn trap, me d'n zilveren winnoare an zyn rechterkant en d'n bronzen an zyn lienkerkant.[45] Ip de Winterspeeln van 1932 wierdn de medailles uutgereikt binst de slutiengsceremonie, woaby dat idder atleet ip 't ollerêeste erepodium mochte stoan. Up de Zomerspeeln van 1960 krêegn de dêelnemers in 't Stadio Olimpico vo d'n êesten kêer nunder medailles direct achter nunder wedstryd; dêelnemers ip andere locaties mostn d'n dag d'rop na 't Stadio Olimpico kommn. Loatere Speeln hen een erepodium up iddere wedstrydlocatie gezet.
De Zomerspeeln van 1960 in Rome woarn d' êeste woaby da de medailles round d'n nekke van d' atleetn wierdn g'hangn. De medailles hiengn an e keetn van laurierbloarn, binst dan ze nu an e gekleurd lint hangn.[30] Toên Athene d'n organisator wos in 2004, krêegn de winnoars ip 't podium ouk nog e krône van olyftakk'n. Ip de Speeln van 2016 in Rio de Janeiro krêeg idder medaillewinnoare e houten beeldje van 't Olympisch logo.
Up de Winterspeeln is 't de gewweunte da vele medailles wordn uutgereikt binst een ofzounderlikke ceremonie ip d'n avound van of d'n dag achter de wedstryd. Up de Winterspeeln van 2002 in Salt Lake City wierd de "medals plaza" (medaillepling) populair gemakt, zoda 't publiek de ceremonies koste ziene die anders up verafgelegen locaties of in d'n bergn zoun deuregoan.
Zie ôok
[bewerk'n | brontekst bewerken]- Lystn van Olympische medaillewinnaars
- Olympische beker
- Olympisch diploma
- Olympische Laurier
- Olympische Orde
- James Brendan Connolly, d'n allereêsten winnoare van e moderne Olympische medaille
- Pierre de Coubertin-medaille, e specioale medaille uutgereikt deur 't IOC vo sportiviteit of uutzounderlikke inzet vo d' Olympische bewegienge
Referensjes
[bewerk'n | brontekst bewerken]- ↑ "Athens 2004, the medals". Olympics.com (6 ogustus 2024).
- ↑ Stewart, Emily. "The price of Olympic glory". Vox (22 juli 2021).
- ↑ "The prizes Olympic athletes can win if they bring home medals". Sky News (4 ogustus 2024).
- ↑ Theophrastus, Enquiry into Plants, IV.13.2: 'de wilde olyfbôom [kotinos] in Olympia by d'n tempel van Zeus, woavan da de kransn voor de speeln wordn gemakt".
- ↑ Pausanias, Description of Greece, 5.7.7
- 1 2 3 4 5 6 "London 2012: Olympic medals timeline". BBC News (26 juli 2011).
- ↑ De Coubertin, Pierre; Philemon, Timoleon J.; Politis, N.G.; Anninos, Charalambos. "The Olympic Games: BC 776–AD 1896". Charles Beck, Athene (1897), pp. 232–4.
- ↑ "After this followed the distribution of the second prizes. The King presented each winner a bronze medal and a laurel branch". (Engelsche versie) Moar: "Darauf treten die zweiten Sieger einzeln heran und empfangen aus den Händen des Königs einen Lorbeerzweig und eine kupferne Medaille" (Duutsche versie) Pierre de Coubertin en anderen, The Olympic Games In 1 8 9 6,, Athene, Londn, Leipzig 1897, p.114 en p. 115. In: The Olympic Games B.C. 776. — A. D. 1896. Deel II
- ↑ "Paris 1900 the Medals". International Olympic Committee (16 december 2020).
- ↑ Greensfelder, Jim; Vorontsov, Oleg; Lally, Jim. "Olympic Medals: a reference guide". GVL Enterprises (1998), pp. 9–10.
- ↑ "Olympic Summer Games Medals from Athens 1896 to Tokyo 2020". Olympic Studies Centre (3 september 2020).
- ↑ Greensfelder, Jim; Vorontsov, Oleg; Lally, Jim. "Olympic Medals: a reference guide". GVL Enterprises (1998), pp. 9–10.
- ↑ "Olympic Summer Games Medals from Athens 1896 to Tokyo 2020". Olympic Studies Centre (3 september 2020).
- ↑ Greensfelder, Jim; Vorontsov, Oleg; Lally, Jim. "Olympic Medals: a reference guide". GVL Enterprises (1998), pp. 9–10.
- 1 2 Mallon, Bill. "The 1900 Olympic Games, Results for All Competitors in All Events, with Commentary". McFarland & Company, Inc., Publishers (1998).
- ↑ "Athens 1896–Medal Table". International Olympic Committee.
- 1 2 3 4 Report 268. International Olympic Committee (31 januoari 2002).
- 1 2 3 "The fine art of victory". Powerhouse Museum.
- 1 2 3 Celeste, Rigel. "How Much is a Gold Medal Really Worth?". Luxist (2 mei 2010).
- ↑ "Olympic Minerals: The Medals". (4 februoari 2005).
- 1 2 3 "How much are Olympic medals worth?". CNN (31 juli 2021).
- ↑ "The Live Updating Scrap Gold Value Calculator - Dendritics [USD"].
- ↑ "Olympics 2016: Everything You Need to Know About Gold Medals". ABC News (12 ogustus 2016).
- 1 2 "Winner's medal for the 1948 Olympic Games in London". Olympic.org.
- ↑ "Olympic Summer Games Medals". Athens Info Guide.
- ↑ "Rome 1960 Olympic Medals - Design, History & Photos". Olympics.com (17 december 2020).
- ↑ "The fine art of victory". Powerhouse Museum.
- ↑ "Greek anger at Olympic medal design". The Telegraph.
- ↑ "Athens' New Olympic Medal Design Win IOC's Nod". People Daily.
- 1 2 3 "IOC: All Medals". International Olympic Committee.
- ↑ Magnay, Jacquelin. "London 2012 Olympics: medal designs unveiled". The Telegraph (27 juli 2011).
- ↑ "Xiao Yong". icograda.
- ↑ "The Making of the London 2012 Victory Medals". The Royal Mint.
- ↑ "Rio 2016 reveals Olympic medals, celebrating nature and sustainability". Rio 2016 (14 juni 2016).
- ↑ "Medalhas Olímpicas e Paralímpicas são as mais sustentáveis da história dos Jogos". Casa da Moeda do Brasil (14 juni 2016).
- ↑ "Innovative Medal Design Unveiled for Rio 2016". International Olympic Committee (15 juni 2016).
- ↑ "Tokyo 2020 Olympic Medal Design". Tokyo 2020 (25 juli 2019).
- ↑ "Behind the Making of the Tokyo 2020 Medals". nippon.com (20 ogustus 2019).
- ↑ "Paris 2024 Olympic Medal Design"
- ↑ Theissen, Marion. "Paris 2024: the Olympic and Paralympic medals have been revealed". SportsTiger (18 juli 2024).
- ↑ "Olympic Winter Games Medals from Chamonix 1924 to Vancouver 2010". International Olympic Committee (april 2011).
- ↑ "PyeongChang 2018 Olympic Medal Design".
- ↑ "Beijing 2022 Olympic medals design unveiled". Beijing2022.cn (26 oktober 2021).
- ↑ Olympic Museum
- 1 2 Barney, Robert K. "A Research Note on the Origins of the Olympic Victory Podium". International Symposium for Olympic Research (1998), pp. 219–226.
Externe koppeliengn
[bewerk'n | brontekst bewerken] |
Ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien in de categorie Olympic medals van Wikimedia Commons. |