Lamoral van Egmont

Van Wikipedia
(deureverweezn van Lamoral, groaf van Egmont)
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Dat artikel es oorsprounkelik geschreevn in 't Kustwestvlams.

Lamoral, groaf van Egmont
Execuusje van Egmont en Hoorn ip de Grôte Markt van Brussel

Lamoral, groaf van Egmont, prins van Gavere (Lahamaide (Henegouwn), 18 november 1522 - Brussel, 5 juni 1568) was e generoal en stoatsman in de Spoansche Nederlandn juste vo 't begun van de Tachtigjoarign Oorloge. In 1568 ist 'n tegoare mè Philippe van Montmorency, groaf van Hoorn, oenthoofd in ipdracht van den hertog van Alva.

De groaf van Egmont stamde uut êen van de rykste en machtigste families in de Lêge Landn. Je was de zeune van Jan IV van Egmont en Françoise van Luxemburg. Achter de dôod van zyn voader in 1528 kwamt 'n page an 't keyzerlyk hof in Spanje, woar dat 'n e militaire ipleidienge krêeg. Lamoral en zyn broere woarn trouwe anhangers van Keyzer Karel V en ze slootn under an by zyn leger. Os zyn broere Karel I van Egmont stierf in 1541, kwam Lamoral de vierde groaf van Egmont.

Je trouwde in 1546 mè Sabina van Beyern van 't Huus Palts-Simmern en ze kêegn 12 joengers. Zyn joengste kiend èt 'n nôois gezien. Os 't geboorn wierd, zat 'n al ipgeslootn en al de brievn wierdn weregezoendn zoender z' oopn te doen.

In 1559 wierd Egmont benoemd toet stadhouder van de groafschappn Vloandern en Artesië. Je makte ols edelman dêel uut van de Road van Stoate. Je verzetteg' hem, tegoare mè Willem van Oranje en Philippe van Montmorency, Groaf van Hoorn, teegn kardinoal Antoine Perrenot de Granvelle, bisschop van Atrecht, die d' inquisiesje invoerde in Vloandern. In e brief an Filips II van Spanje (11 moarte 1563) schrêef 't Driemanschap dan z' under oentslag zoun geevn in geval da Granvelle nie zou vertrekkn. Achter 't vertrek van Granvelle in 1564 kwam 't were goed tusschn Egmont en de keunienk. Ip andriengn van de Road van Stoate vertrok Egmont in 1565 noa Spanje vor an Filips II de wenschn van den oadel en under irritoasje over de situoasje in de Nederlandn over te briengn. Os Lamoral werekêerde uut Spanje weezn de brievn van de keunienk uut da Filips II werekwam ip zyn beloftes an Egmont. De 5dn april 1566 overhandigde Lamoral 't Smeekschrift der Edelen an landvoogdesse Margaretha van Parma.

Kort doarachter brak de Beeldnstorm uut en wierd 't verzet teegn de Spanjoardn in de Nederlandn grodder. Egmont blêef trouw an de Spoansche keunienk, moa je probeerde wel de repressie teegn de protestantn te versoepeln. In 1567 gaf Egmont tegoare mè Willem van Oranje zyn oentslag uut de Road van Stoate. Achter de Beeldnstorm zoend Filips II den hertog van Alva noa de Nederlandn vor orde ip zoakn te stelln. Willem van Oranje vluchtte uut Brussel, moar Egmont en Hoorn beslistn van te bluuvn. Van os dat Alva ankwam liet 'n Egmont en Hoorn arresteern oender e valschn uutvlucht (9 september 1567). J' had under g'inviteerd vo by een eetntje te klappn over de situoasje. Direct achter under arrestoasje wierdn ze noa Gent overgebrocht en in 't Spanjoardnkastêel ipgeslootn. Oendanks de vele pogiengn vor under oenschuld te bewyzn, wierdn ze wegens hoogverroad in december vo de Road van Beroertn gebrocht en ter dôod verôordêeld. De 5e juni 1568 wierdn z' ip de Grôte Markt van Brussel oenthoofd.

De terechtstellienge van Egmont en Hoorn leydde toet grôot protest in de Nederlandn.

Wikimedia Commons