In Memoriam A.H.H.

Van Wikipedia
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Dat artikel es geschreevn in 't Noordelik West-Vlams.

Bostbeeld van Arthur Henry Hallam deur Francis Leggatt Chantrey.

In Memoriam A.H.H. is e dichtwerk van de Britsche dichtre Alfred Tennyson, vultôojd in 1849. 't Is e requiem ter êrinnerienge an ze beste stuudje-moat in Cambridge, Arthur Henry Hallam, die in êene kêe gestorvn was van 'n eirsnbloedienge in Weenn in 1833. Omda 't geschreevn was oovre e tydspanne van 17 joar, rakt de medietoasje ip zoek nor oope an veele van de mêest belangryke belangstelliengspuntn van de Viektorjoansche soamnleevienge. 't Bevat e stik van Tennyson zyn mêest uutgekiend lyriesch werk, en 't is 'n oengebruuklik vulgoedn oefnienge in lyriesche verzn. 't Is in brêe kriengn beschowd lik êen van belangrykste dichtwerkn uut de 19ste êewe [1].

Den ôorsproenklikke tietle van 't dichtwerk was "The Way of the Soul" (De weg van de Ziele), en dadde kan e gedacht geevn van oe da 't werk 'n oovrezichte is van ol Tennyson zyn ipvattiengn en gevoelns otn verdriet êt oovre de dôod van 'n echte moat. Y lat de vrêedeid van de nateure zien in 't licht van de materjaliestiesche weetnschap en geloof. Deur ze lankte en deur ze bridte an oendrwerpn kan 't dichtwerk nie beschowd wordn lik e treurzank of e begroaveniszank in de nowste betêeknisse.

Vorm[bewerkn | brontekst bewerken]

't Dichtwerk is nie gerangschikt in d' orde woarin dat geschreevn is. De prolôog byvôorbeeld, is verzeekrs êen van de diengn die 't latst van ol gemakt zyn. De vroegste tekstn zoen deeze zyn die begun mê "Fair ship, that from the Italian shore | Saileth the placid ocean-plains" en beeldt de weerekomste uut van Hallam zyn lyk uut Italië. Krietiekers gloovn pertanks da 't dichtwerk lik gehêel is bedoeld vo kronoloogiesch te zyn wada de oentwikklienge van Tennyson zyn verdriet angoat. 't Verbygoan van de tyd is gemerkt deur de drie beschryviengn van Kerstmesse ip verschillnde puntn van 't dichtwerk, en 't werk endt mê de trow van Tennyson zyn zustre.

"In Memoriam" is geschreevn in vier-lynige ABBA stanzn van jambiesche teetrameetrs, en zukke stanzn wordn nu genoamd In Memoriam Stanzn. Oewêl meetriesch nie oengebruuklik, angezien dat 't werk zo lank is, schept 't meetrum e tonoal effekt da nie iedrêen goed viend – is 't e nateurlik ritme vo verdriet en treurnisse, of is 't geweun e bitje êentôonig? 't Dichtwerk is verdêeld in 133 zangn (mê inbegrip van de prolôog en de epilôog), en in teegnstellienge mê de vaste en reeglmoatige meetriesche vorm, wordn dr veele oendrwerpen angesneen : diepzinnige gêestlikke ervoariengn, wêemoedige êrinneriengn, filozoofiesche oovrepeinziengn, romantiesche verbeeldiengn en zeifs geleegneidsverzn. De dôod van Hallam, en Tennyson zyn poogiengn vo doamee in 't reine te kommn, bluuvn de rôo droad die alles tegoare biendt.

E Proevrtje[bewerkn | brontekst bewerken]

Uuttreksl uut d' Ôorsproenklyke tekste [2] West-Vlamsche "êrdichtienge" van de Twidde Zank [3]

Old Yew, which graspest at the stones
That name the under-lying dead,
Thy fibres net the dreamless head,
Thy roots are wrapt about the bones.

The seasons bring the flower again,
And bring the firstling to the flock;
And in the dusk of thee, the clock
Beats out the little lives of men.

O, not for thee the glow, the bloom,
Who changest not in any gale,
Nor branding summer suns avail
To touch thy thousand years of gloom:

And gazing on thee, sullen tree,
Sick for thy stubborn hardihood,
I seem to fail from out my blood
And grow incorporate into thee.

Oede venynboom, vroetr an de stêen
Die benoamn die undre nie rechtn,
joen veezls zyn koppn an 't vlechtn,
joen workls droajn roendom de bêen.

De joargetydn doen de blommn wêlln,
goan de joengn in de kuddn briengn,
mo 't orloozje binn joen scheemriengn
bluuft 't korte menschnleevn of-têlln.

O, nie by joen bestoatr schettrienge.
Gin stormn doen verandriengn zienn.
Ook nie ku de brandnde zunne dienn,
vo te stôorn duustjoarige dreigienge

En goapnd ip joen, weezn van wêen,
ziek van joen, arte boom vul venyn,
'k bezwykn, myn bloed wordt azyn.
Nie langre geschêen, gruujn w' inêen.

Verwyziengn[bewerkn | brontekst bewerken]

<references>

  1. (en) Hass, Andrew; Jasper, David; Jay, Elisabeth 2007 : The Oxford Handbook of English Literature and Theology, Oxford University Press, p. 607 ISBN 0-19-927197-6
  2. Tekste ip Wikisource.
  3. geschuufld deur e busveugle