Naar inhoud springen

Zoogbêestn (Taxonomie)

Van Wikipedia

D' indêlienge van de zoogbêestn is nog olsan nie hêeltegansten vaste. Binst dan de ordn redelik goed vasteliggn, gebeure 't wel da DNA-ounderzoek getoogd hèt dan de verschillende ordn anders by mankoar passn dan dat er vroeger gepeisd wierd. De vornoamste veranderiengn van de latste poar joarn is 't erkenn'n van de Afrotheria as een nateurlike groep, 't upsplitsen van de Insectivora as een ounnateurlike groep, en 't invoegn van de Cetacea as een ounderdêel van de Artiodactyla, die doadeure ommegedopt zyn toet de Cetartiodactya.

Subklasse Prototheria (Cloacabêestn)[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Monotremata[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Ornithorhynchidae Veugelbekbêestn 1 (1) Australië
Tachyglossidae Mierenegels 2 (4) Australië

Subklasse Marsupialia (Budelbêestn)[bewerkn | brontekst bewerken]

Magnorde Ameridelphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Didelphimorphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Didelphidae Opossums 19 (95) Zuud-Amerika

Orde Paucituberculata[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Caenolestidae Opossummuuzn 3 (6) Zuud-Amerika

Magnorde Australidelphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Dasyuromorphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Thylacinidae Tasmanische wolf 1 (1) Australië
Dasyuridae Budelmarters, budelmuuzn 15 (61) Australië
Myrmecobiidae Budelmiereneters 1 (1) Australië

Orde Notoryctomorphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Notoryctidae Budelmolln 1 (2) Australië

Orde Peramelemorphia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Peramelidae Budeldassn 6 (19) Australië
Thylacomyidae Langôorbudeldassn 1 (2) Australië

Orde Diprotodontia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Phalangeridae Koeskoezn 6 (28) Australië
Burramyidae Dwergbudelmuuzn 2 (5) Australië
Petauridae Budelêekhôorns 3 (11) Australië
Macropodidae Kangoeroes 11 (61) Australië
Phascolarctidae Koalas 1 (1) Australië
Vombatidae Wombats 2 (3) Australië
Tarsipedidae Slurfbudelmuuzn 1 (1) Australië

Orde Microbiotheria[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Microbiotheriidae Monito del monte 1 (1) Zuud-Amerika

Subklasse Placentalia (Placentabêestn)[bewerkn | brontekst bewerken]

Magnorde Afrotheria[bewerkn | brontekst bewerken]

Grandorde Paenungulata, Orde Proboscidea[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Elephantidae Olifantn 2 (3) Afrika, Azië

Grandorde Paenungulata, Orde Sirenia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Dugongidae Doejongs 1 (1) Australië, Azië
Trichechidae Lamantynn 1 (3) Afrika, Centroal-Amerika, Zuud-Amerika

Grandorde Paenungulata, Orde Hyracoidea[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Procaviidae Klipdassn 3 (4) Afrika, Azië

Grandorde Afroinsectophilia, Orde Tubulidentata[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Orycteropodidae Eirdvarkens 1 (1) Afrika

Grandorde Afroinsectophilia, Orde Macroscelidea[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Macroscelididae Olifantspitsmuuzn 4 (16) Australië

Grandorde Afroinsectophilia, Orde Afrosoricida[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Tenrecidae Tenrecs 8 (28) Madagascar
Potamogalidae Otterspitsmuuzn 2 (3) Afrika
Chrysochloridae Goudn molln 9 (21) Afrika

Magnorde Xenarthra[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Edentata, Ounderorde Pilosa[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Myrmecophagidae Miereneters 3 (4) Zuud-Amerika
Bradypodidae 3-tênige Luioars 1 (4) Zuud-Amerika
Megalonychidae 2-tênige luioars 1 (2) Zuud-Amerika

Orde Edentata, Ounderorde Cingulata[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Dasypodidae Gordelbêestn 9 (21) Zuud-Amerika

Magnorde Euarchonta[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Primates, Ounderorde Strepsirrhini[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Lemuridae Makis 5 (22) Madagascar
Cheirogaleidae Dwerg- en muusmakis 5 (33) Madagascar
Indriidae Indris, sifakas, avalis 3 (19) Madagascar
Daubentoniidae Viengerbêestn 1 (1) Madagascar
Lepilemuridae Wezelmakis 1 (26) Madagascar
Galagidae Galagos 3 (19) Afrika
Lorisidae Loris, pottos, bushbabies 5 (9) Afrika, Azië

Orde Primates, Ounderorde Haplorhini[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Tarsiidae Spookbêestjies 1 (9) Azië
Callitrichidae Tamarins, marmosettn 7 (41) Zuud-Amerika
Cebidae Nieuwe Weireldaapn 2 (14) Zuud-Amerika
Cercopithecidae Oude Weireldaapn 22 (137) Afrika, Azië
Hylobatidae Gibbons, siamangs 4 (14) Azië
Hominidae Grôte aapn (incl. de mens) 4 (7) Afrika, Azië -
beholve de mens die weireldwyd voarenkomt)

Orde Scandentia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Tupaiidae Toepajas 5 (20) Azië

Orde Dermoptera[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Cynocephalidae Vliegende lemurs 2 (2) Azië

Magnorde Glires[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Lagomorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Ochotonidae Fluuthoazn 1 (30) Azië, Europa, Nôord-Amerika
Leporidae Hoazn en keuns 11 (60) Weireldwyd, beholv' Antarctica

Orde Rodentia, Ounderorde Sciuromorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Aplodontidae Bergbevers 1 (1) Nôord-Amerika
Sciuridae Êekhôorns, marmottn 51 (299) Afrika, Azië, Europa, Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Gliridae Sloapmuuzn 9 (28) Afrika, Azië, Europa

Orde Rodentia, Ounderorde Mymorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Cricetidae Veldmuuzn, hamsters, lemmings 97 (567) Afrika, Azië, Europa
Muridae Oude Weireldrattn en -muuzn 140 (650) Afrika, Azië, Australië, Europa
Zapodidae Spriengende muuzn 3 (5) Azië, Nôord-Amerika
Dipodidae Jerboas 13 (48) Azië, Europa, Nôord-Amerika
Spalacidae Molrattn 6 (30) Azië, Europa, Afrika

Orde Rodentia, Ounderorde Castorimorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Castoridae Bevers 1 (2) Nôord-Amerika
Heteromyidae Kangoeroerattn 5 (57) Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Geomyidae Wangzakrattn 6 (38) Centroal-Amerika, Nôord-Amerika

Orde Rodentia, Ounderorde Hystricomorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Petromuridae Rotsrattn 1 (1) Afrika
Thryonomyidae Rietrattn 1 (2) Afrika
Bathyergidae Afrikoanse molrattn 6 (22) Afrika
Hystricidae Oude Weireldstekelvarkens 3 (11) Afrika, Azië
Ctenodactylidae Gundis 4 (5) Afrika

Orde Rodentia, Ounderorde Caviomorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Octodontidae Octodonts, degus 9 (13) Zuud-Amerika
Echimyidae Spiny rats, rock rats 21 (47) Zuud-Amerika
Ctenomyidae Tuco-tucos 1 (40) Zuud-Amerika
Abrocomidae Chinchillarattn 2 (9) Zuud-Amerika
Chinchillidae Chinchillas 3 (7) Zuud-Amerika
Capromyidae Hutias, coupus 6 (15) Centroal-Amerika
Dasyproctidae Pacas, agoutis 2 (13) Zuud-Amerika
Dinomyidae Pacarana 1 (1) Zuud-Amerika
Caviidae Cavia-achtign 6 (19) Zuud-Amerika
Erethizontidae Nieuwe Weireldstekelvarkens 5 (16) Zuud-Amerika

Orde Rodentia, Ounderorde Anomaluromorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Anomaluridae Stekelstêrtêekhôorns 3 (7) Afrika
Pedetidae Sprienghoazn 1 (1) Afrika

Magnorde Laurasiatheria[bewerkn | brontekst bewerken]

Orde Eulipotyphla[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Erinaceidae Egels 10 (24) Afrika, Azië, Europa

Orde Soricomorpha[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Talpidae Mols 17 (44) Azië, Europa, Nôord-Amerika
Soricidae Spitsmuuzn 26 (372) Afrika, Azië, Europa
Solenodontidae Solenodons 1 (2) Centroal-Amerika

Orde Chiroptera, Ounderorde Megachiroptera[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Pteropodidae Vliegende vossn 42 (173) Azië, Australië

Orde Chiroptera, Ounderorde Microchiroptera[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Rhinopomatidae Klapneusvlêermuuzn 1 (3) Afrika, Azië
Emballonuridae Vrystêrtvlêermuuzn 13 (48) Afrika, Azië, Australië, Zuud-Amerika
Nycteridae Spleetneusvlêermuuzn 1 (13) Afrika, Azië
Megadermatidae Reuzenôorvlêermuuzn 4 (5) Afrika, Azië, Australië
Hipposideridae Kamneusvlêermuuzn 9 (70) Afrika, Azië, Australië
Rhinolophidae Hoefyzerneuzn 1 (70) Afrika, Azië, Australië, Europa
Noctilionidae Hoaznlipvlêermuuzn 1 (2) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Mormoopidae Plôoilipvlêermuuzn 2 (13) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Phyllostomidae Bladneusvlêermuuzn 48 (148) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Desmodontidae Vampiervlêermuuzn 3 (3) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Natalidae Trechterôorvlêermuuzn 3 (11) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Furipteridae Furievlêermuuzn 2 (2) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Thyropteridae Hechtschyfvlêermuuzn 1 (4) Centroal-Amerika, Zuud-Amerika
Myzopodidae Zuugschyfvlêermuuzn 1 (2) Madagascar
Vespertilionidae Gladneuzn 42 (> 300) Weireldwyd, beholv' Antarctica
Mystacinidae Kortstêrtvlêermuuzn 1 (2) Nieuw-Zêeland
Molossidae Bulvlêermuuzn 16 (100) Weireldwyd, beholv' Antarctica

Orde Pholidota[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Manidae Schubbêestn 1 (8) Afrika, Azië

Orde Carnivora, Ounderorde Caniformia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Canidae Houndn, wolvn, vossn 12 (40) Weireldwyd, beholv' Antarctica
Ursidae Beirn, reuzenpanda 5 (8) Azië, Europa, Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Otariidae Zêelêeuwn 7 (15) Zudelike Oceoann
Odobenidae Walrussn 1 (1) Nôordelike Oceoann
Procyonidae Wasbeirachtign 6 (15) Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Ailuridae Klêne panda 1 (1) Azië
Mustelidae Wezels, otters, dassn 22 (59) Afrika, Azië, Europa, Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Phocidae Zêehoundn 13 (18) Nôordelike Oceoann

Orde Carnivora, Ounderorde Feliformia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Felidae Katachtign 15 (41) Weireldwyd, beholv' Antarctica
Viverridae Civetkattn, genetkattn 15 (35) Afrika, Azië, Europa
Hyaenidae Hyena's 3 (4) Afrika, Azië

Orde Perissodactyla[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Equidae Peirdn, ezels, zebra's 1 (7) Afrika, Azië, Europa, Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Tapiridae Tapirs 1 (4) Azië, Zuud-Amerika
Rhinocerotidae Neushôorns 4 (5) Afrika, Azië

Orde Cetartiodactyla, Ounderorde Suina[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Suidae Zwyns 6 (19) Afrika, Azië, Europa
Tayassuidae Peccaries 3 (4) Nôord-Amerika, Zuud-Amerika

Orde Cetartiodactyla, Ounderorde Tylopoda[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Camelidae Kemels, lamas 3 (6) Afrika, Azië, Zuud-Amerika

Orde Cetartiodactyla, Ounderorde Cetancodonta[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Hippopotamidae Nylpeirdn 2 (3) Afrika, Madagascar

Orde Cetartiodactyla, Ounderorde Cetacea[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Balaenidae Echte walvissn 2 (4) Nôordelike oceoann
Eschrichtiidae Grysde walvis 1 (1) Nôordelike Stillen Oceoan
Balaenopteridae Vinvissn, bultruggn 2 (9) Afrika, Madagascar
Platanistidae Indische rivierdolfyn 1 (1) Azië
Lipotidae Chinese rivierdolfyn 1 (1) Azië
Iniidae Amazonische rivierdolfyn 1 (3) Zuud-Amerika
Pontoporiidae La Plata rivierdolfyn 1 (1) Zuud-Amerika
Delphinidae Dolfynn, orcas 16 (34) Olle oceoann
Phocoenidae Bruunvissn 3 (6) Olle oceoann
Monodontidae Beloega, narwal 3 (4) Nôordelike oceoann
Physeteridae Potvissn 2 (3) Olle oceoann
Ziphiidae Spitssnuutdolfynn 6 (21) Olle oceoann
Stenidae Snoaveldolfyn 1 (1) Olle oceoann weg van de pooln

Orde Artiodactyla, Ounderorde Ruminantia[bewerkn | brontekst bewerken]

Familienoame Olgemêne noame Antal geslachtn (sôortn) Versprêdienge Vôorbêeld
Tragulidae Dwergmuskushertn 3 (10) Afrika, Azië
Antilocapridae Gaffelantiloopn 1 (1) Nôord-Amerika
Giraffidae Giraffe, okapi 2 (2) Afrika
Cervidae Hertn 16 (52) Azië, Europa, Nôord-Amerika, Zuud-Amerika
Bovidae Runders, gêetn, schoapn, antiloopn 46 (141) Afrika, Azië, Europa, Nôord-Amerika