Naar inhoud springen

Sage

Van Wikipedia
'n Hekse en ne reus

E sage is e moundelieng overgeleverde volksvertellienge die gepresenteerd wordt lik woar gebeurd. 't Woord 'sage' komt van 't Duuts 'was gesagt wird' (wa gezeid wordt).

In e sage wordt er dikwils e bovennateurlik verschynsel verkloard. D'r kommn gin goodn in voôrn. Dat is mêer vor e mythe. En 't goat ook nie over 't leevn van heiligen. Ton zou 't e legende zyn. 't Grotste dêel van de sagen goat over spookn, tovenoars, heksn, woarzeggers en bovennateurlikke schepsels lik klopgêestn, weerwolvn, kabouters en marminn.

  • Straf vertelsel
  • Moundelieng overgeleverd
  • Angedikt me vele fantasie
  • Bevat 'n historische kern
  • E juste situerienge in tyd en ruumte
  • 't Komt geloofweirdig over
  • Troagisch en pessimistisch, 't lopt dikwils slicht of

In de "Vlamsche Volksverhalenbank" wordt d' indêlienge in types gebruukt:

Demonensagen:

  • Woatergêestn: woaterduvel Kolle met 'n oak (os je by 't woater stoat kryg je 't gevoel van d'r in getrokkn te wordn), Loreley
  • Eirdgêestn: dwergn, kabouters en alvermann
  • Viergêestn: dwoalluchtjes, vierbolln. Kiendjes die nie gedopt zyn kommn spookn lik dwoalluchtjes
  • Luchtgêestn: gêestn van gestorvn menschn, witte wuuvn, spookbêestn
  • Ploaggêestn: Roesschaert, Lange Wapper, Kludde
  • Weerwolvn

Toversagen:

  • Heksn: zwarte kattn, bustelstokkn, betoverde appels
  • Tovenoars: menschn doen verloorn loopn, de pyknzot loatn verdwynn uut e koartspel, e deure oopn doen deur d'r e klakke teegn te smytn

Duvelssagen :

  • Duvels: duvelspact, bokkepootn, zwarte houndn
  • Vrymetseloars: framassongs, loges, vertrappelde Christusbeeldn

Historische sagen: kastêeln, verborgen schattn, verzounkn steedn

D'oudste sagen zyn de Oud-Yslandse saga's die ipgeteeknd zyn tusschn de 12e en de 14e êeuwe. Ze giengn surtout over keuniengn en heldn.

Externe koppelienge

[bewerkn | brontekst bewerken]