Yper

Uit Wikipedia

  Stad Yper
  Ieper

Liggienge binn 't arroundissement Yper
in de provinsje West-Vloandern
Woapen Vlagge
Geografie
Gewest Vloandern
Provincie West-Vloandern
Arroundissement Yper
Liggienge 50°51' NB 02°53' OL
Liggienge {{{latitudeGraden}}}°{{{latitudeMinuten}}}′NB {{{longitudeGraden}}}°{{{longitudeMinuten}}}′OL
Ippervlak 130,61 km²
Inweuners (Bron: NIS)
Inweuners
– Vintn
– Vrouwn
Bevolkiengsdichtheid
34.897 (01/01/2006)
48,86%
51,14%
267 inw./km²
Leeftydsipbouw
0–17 joar
18–64 joar
65 joar en ouder
(01/01/2004)
20,43%
60,52%
19,05%
Buutnlanders 1,89% (01/07/2005)
Weirklôoseidsgroad 8,01% (01/01/2006)
Polletiek
Burgemêester Luc Dehaene (Luc Doane)
Coaliesje CD&V/NV-A
Zetels
CD&V/NV-A
sp.a
Vlaams Belang
Open VLD
31
19
5
3
4
Dêelgemêentn me postcode
Postcode Dêelgemêente
8900
8900
8900
8900
8902
8902
8902
8904
8904
8906
8908
Yper
Brieln
Dikkebus
Sient-Jan
Ollebeke
Vormezêle
Zillebeke
Boezienge
Zuudschôte
Elverdienge
Vloamertienge
And're info
Zonenummer 057
Poliesjezone {{{polz}}}
Webadres www.ieper.be
De loaknalln up e typischn West-Vlamschn zomerdag
De loaknalln up e typischn West-Vlamschn zomerdag
Zicht up de mart
Zicht up de mart
De vestn
De vestn
De Sint-Moartnskathedroale
De Sint-Moartnskathedroale

Yper (Nederlans: Ieper) is de grotste stee van den Westhoek en de zesde grotste van West-Vloandern. 't Weunn e klene 35.000 menschn.

Vodder èt Yper de twidde grotste mart van België, achter Sint-Nikloas. De bynoame van Yper is de Kattestad en sedert 't pausbezoek van 1985 oek de Vredesstad. Etwien die in Yper wunt, noemn ze en Yperlienk. Nunder bynoame is en Ypers kiendje.

Loaknalle van Yper (11 okt 2004)
Loaknalle van Yper (11 okt 2004)


Inoud

[bewerkn] Attraksjes

Schone pleksjes voe te goan bekykn, zyn:

  • de loaknolln
  • de Sint-Moartnskathedroale
  • de Menepoorte, woa da ze iedern oavend The Last Post ('n Last Post) bloazn
  • de vestn of vestiengn, da zyn d'oude verdedigiengsmeurn van Vauban uut de 17ste eeuwe. De vestn en 'n Oorloge oek overleefd, derbeistn woarn de kazemattn gebruukt voun soldoatn met de neuke te verzorn. Nu kunn ze nog bezocht zyn met e gids. 't Zittn oek e masse vleermuuzn en 'n dag va vadoage zyn de vestn ideoal voun e wandeliengsje te moakn.
  • de Ryselpoorte, d'oudste nog betoande poorte van Yper, met e Bourgondische torre uut de 14ste eeuwe
  • 't Poortwachtersuus, en uus die achter de Ryselpoorte stoat en die diende voun de Ryselpoorte te bewoakn. Beist 'n Oorloge zou Moarschalk Plumer tope me zyn officiern ier d'aanvolle van 7 juni 1917 ('n Slag by Mêesn) voorbereid enn.
  • 'n Yskelder, die in de vestn zit, is e koker woarin dat ys, die in de wienter uutezoagd wos, bewoard wos voun de reste van 't joar. 't Diende voun teetn te bewoarn, mor oek voun dokteurs (verdovienge en teegn de kurs).
  • 't Kruutmagazyn, uut 1817 deur d'Ollanders ebouwd. 't Kust 75 000 kilo buskruut liggn. 't Et 'n Oorloge overleefd en 't is 1998 helegans erenoveerd.
  • Saint George's Memorial Church: Anglicoansche kerke van Sir Reginald Blomfield, met e masse zoakn over 'n Eestn Weireldoorloge
  • 't Oud Kasselryuus: an de mart, met medailln die de zeevn oofdzoundn uutbeeldn. 't Is ezet in de 15ste eeuwe en achter 'n Oorloge is 't en endetje staduus ewist.
  • 't Steen: 't enigste steenn uus uut de Middeleeuwn (13ste eeuwe) die nog bestoat. 't Stoat in de Ryselstroate.
  • 't Godsuus Belle: oorsprounkelik van 1616, mor 'n Oorloge oek nie overleefd. Nu zit er museum in me schattn van 't OCMW.
  • 't Vleesuus: de beneenverdiepienge is van 1275, vanboovn zyn de schone trapgeveltjes. Nu zit 't jeugduus en de jeugddienst derin, mo me tyd go 't e museum kommn.
  • de Vismart: van oul de Beuterstroate moej deur e poorte woa da Medusa upstoat (oorsprounkelik uut 1714), a 'n aarn kant stoat er e toluzetje (Minckuzetje), woa dan visverkopers moestn betoaln voun te meugn verkoopn. Up de Vismart zevve zyn der twee ofdaksjes woa dat er in 'n tyde vis verkocht is. Nu is de Vismart e belangryke uutgoansplekke voun de jounge gastn van Yper en omstreekn.
  • 't Uus Biebuyck: uus met e gotischn trapgevel uut 1544. 't Uutzicht doe peizn an uuzn uut Brugge en 't is zounder ol te vele schoa uut 'n Oorloge ekommn.

[bewerkn] Evenementn

  • de kattestoet die olle 3 joare (latste kee in 2006) deuregoat up 'n twiddn zundag van meie
  • in Zillebeke liggn Bellewaerde en de Poaliengbeke
  • Yper is oek ekend voe ze rally, de Belgium Ypres Westhoek Rally. In de vooksmound: De 24 Eurn van Yper. 'n Rally volt in 't latste weekend va juni. 't Komt doar ossan styf vele vook no kykn.
  • 100 kilometer van Yper: 3-doagschn wandeltocht
  • Fata Morgana: in meie 2008 kwam Fata Morgana nor Yper, Tom Waes doagde de stee uut voun van de ground te goan. Uutendelik oalde Yper 4 sterrn up vuve.
  • 100 menschn uut e vlieger loatn spriengn (nie elukt deur 't slicht were)
  • Stoet me 500 steltelopers (elukt)
  • Acroboatiesch spektoakel met 10 menschn die in de lucht goan (elukt)
  • 20 menschn 72 eurn loatn up e stoake zittn (elukt)
  • 10 000 gekleurde veugels over de mart loatn vliegn (elukt)

[bewerkn] Lokoale gewuntn

'n Elfstn november komt Sinte-Moartn met ol ze zworte pietn an met ze boote an de koaie, dat is 't ende van 'n voart (d'Yperlee). 't Stoan toene e masse kienders me nunder ouders te wachtn en ze goan toune oltegoare noa 'n Mart. Oek in olle deelgemeentn is er e Sinte-Moartnstoet. De jounges krygn doa sneukelienge (mandarynn, spekeloaschekoekn, schokla, pikkeniekn, ozelievevrouwtjes en sintemoartnskoekn). Up 'n efsn november krygn de meeste jounges toun oek etwot va speelbucht.

[bewerkn] Toale

Wuk dat er specioal is in Yper, is de uutsproake van de lange klienkers ee en oo (ollene echte Yperliengn doen dadde, de meeste menschn van de deelgemeentn nie):

  • Brôod is iere brood (lik in 't AN)
  • Wêe is iere wee (wei(de) in 't AN)

Typisch an 't Ypers (en ouk wel in de gemeentn in 't rounde) is 't woord enni. 't E verschillnde betekenissn, 't is te zien in wuk e zinne daj 't gebruukt. Deurda ze dat zovele zeggn, lachn ze doa stief mei in de reste van de provinsche.

[bewerkn] Kernen

De gemeente Yper bestoat uut neegn deelgemeentn. Buutn 't stadscentrum zevve (me meer of duust inweuners per vierkantn kilomeiter de dichtsbevookte deelgemeente), liggn der doarround nog de deelgemeentn Boezienge, Brieln, Dikkebus, Elverdienge, Ollebeke, Sient-Jan, Vloamertienge, Vormezele, Zillebeke en Zuudschote.

# Noame Ippervlakte Bevolkienge (1999)
I Yper 18,68 19 777
II Zillebeke 17,35 2 182
III Ollebeke 5,73 642
IV Vormezele 11,92 933
V Dikkebus 10,06 1 400
VI Vloamertienge 20,84 3 778
VII Brieln 5,73 715
VIII Elverdienge 13,97 1796
IX Zuudschote 4,40 308
X
 
(XII)
Boezienge
- Boezienge
- Pilkem
18,24
 
 
2 216
 
 
XI Sient-Jan 4,48 977

De gemeente Yper grenst deur zyn uutestrekteid an e masse landelikke dorptjes en gemeentn:


[bewerkn] Koarte

Yper, deelgemeentn en buurgemeentn. De gilve stikkn zyn bebouwde kernn.
Yper, deelgemeentn en buurgemeentn. De gilve stikkn zyn bebouwde kernn.


[bewerkn] Bekende Yperliengn

[bewerkn] Eboorn in Yper

Wikimedia Commons Mêer ofbeeldiengn die ier by passn ku je vien ip Yper ip Wikimedia Commons.

[bewerkn] Externe koppelienge

 
Provinsje West-Vloandern
Vlagge van de provinsje West-Vloandern

Anzegem | Ardôoie | Beirnem | Blanknberge | Brèènienge | Brugge | Damme | D'n Oane | De Panne | Deirlyk | Dentergem | Diksmude | Gistel | Euvelland | Ooglee | Oetulst | Ichtegem | Yper | Iengelmunstr | Yzegem | Jabbeke | Knokke-Heist | Kookloare | Koksyde | Kortemark | Kortryk | Kuurne | Langemark-Poelkapelle | Legem | Lendlee | Lichtervelde | Lo-Rênienge | Mêenn | Mêesn | Mullebeke | Middelkerke | Môoslee | Nieuwpôort | Oalveringem | Oarelbeke | Oavelgem | Oedeburg | Ôostkamp | Ôostrôzebeke | Ostende | Pittem | Poperienge | Roeseloare | Ruuslee | Spiere-Elkyng | Stoan | Tielt | Toeroet | Veurne | Vletern | Woaregem | Wervik | Wevelgem | Wielsbeke | Wiengne | Zillegem | Zunnebeke | Zuunkerke | Zwevegem

België | Provinsjes
Persoonlijke instellingen