Wikipedia:Typische West-Vlamsche uutdrukkiengn

Van Wikipedia
Ga naar: Begunplekkn, zoeken

Ier en poar typische uutdrukkiengn uut West-Vloandern. Lik da je kunt zien, ein me z'ingedeeld per onderwerp en streke. 't Is ôok un ideoal moment vo de streekverschilln ne kêe noader te bekykn. Probeer allêne grôotre steedn te gebruukn vôor de streke an te geevn, tenzy da ulder utsprake styf verschilt.

Daarom stelln we vôorn an de lezer om:

  • oat de spreuke es lik by unen stad, dan zet je unen stad d'r achter
  • oat anders è of onbekend, schryf j'en lokoale versie d'r onder
  • oa'je nie goe weg kunt me die ne wiki ier of oa'je nie weet woa geklasseerd, ton kund'je dadde ier onder zetten
Te klasseern uutdrukkienge
Beschryvienge + gemêente(n)
Pekelteve
Vieze wuuf Brugge
'ndien is oek nie van twêe oude wuuvn emakt!
e lat nem ni rap vangn. Poperienge
Bustje kappn
spybeln Brugge
brossn (Kortrijk)
Bucht en briel
t e niet weerd Kortryk
J' a beter zyn zoad in n' dyk geschootn
J' èi ne veel geluk of j' èi veel miserie, me ze jounges, Ardôoie
Bucht me wieln/BH me watjes
BMW Kortryk
J'oa beter zin zin broek gekakt
j'oa em beter me wa anders bezig goddn (Kortrijk)

Afstãnd[brontekst bewerken]

Van ens'n te'ns
Van vooraan tot achteraan; Van begin tot einde Yzegem, Lendlee

Anpak[brontekst bewerken]

Jad beter zu zoad ize bek geshootn
Ze joengs zen stroente lelik
We goan d'r nie veel spel an moakn
De stier by d'oorns pakkn Kortrik, Môoslee
We goan d'r nie vele paté van droain
Er korte mettn mee maakn Brugge
't Is nie ol gin oar snyen, 't is in de koepe leggn
't Is ol gin oar snyen, 't zin die krulln é
't Is ol zo gemakkelijk wi Ieper
't Is ol gin oar snyen, 't zin die bekkn leggn
D'ofwerkienge is 't belangrykste
't Is ol gin freezn trekkn met e lêre
't Is ol dadde nie Diksmude Outulst
't Zyn ol gin petattn schelln
't Is ol zo simpel niet Roeseloare
Up de ruttle
Up oe komt et uut
De moate pakkn deur 't dakvinster
Slecht opmeetn, d'r slecht an begunn Knokke Brugge?
Weetn is gin verleetn... 't verbetert de snee en je rust dermee
Bereid je werk goed voor.
't Is ol gin bèètn kappn
't Is ol da nie Nieuwpôort
Die nie besnot is, moe z'n neuze nie voagn
Die niks doet, goa niks misdoen Blanknberge
Nie vele gin wiend deur d'ekkens loatn vliegn
Ni vele blabla, moa ossan vorsklawiern e deuredoen. Poperienge
't Gemak goat vôor d'êre, zeidt den boer, en je reed ip zyn zwyn noa de markt
't Praktische goat vôor 't euterlikke Kortryk
O je te schepe zyt, moe je voarn
O j'an etwa begunt, moe je vôortdoen Blanknberge
E stêen kuj nie vloan
Nietn te verliezn en Diksmude
't Zien ni ol gin esperoln
't Is ol da ni Diksmude
' Goan en bluvn goan Diksmuide

Affronteern[brontekst bewerken]

J'es in zyn gat gebeetn Roeselare
Ie zit ip zin peird Woaregem
Iej es in zin gat epekt Woaregem
J'eit lange têenn (AN?)
Je voeld'em beledigd/te kort gedoan Wervik Môoslee Wevelgem Kortryk Brugge
En is in ze strop ebeetn
E voelde nem te kort edoan, e wos vys Yper

Babbeleire[brontekst bewerken]

J'eet e tounge van lintjes
't Is e grôotn babbelare Brugge Knokke Roeseloare
Z'et e mule van lintjes
't Is e babbelkouse Blanknberge
'k Zoun den uutklienkere oaln
Wor gezeid teegn etwien dat iet en plein public gezeid et da nie mochte geweetn zyn Brugge
'n Dien babbelt teegn en oap met en oedje
E zou teegn iederêen koutn Yper
Dendien babbelt tegen 'n oundje met e strekstje
Je babbelt tegen olleman Brugge
't Is een viswuf, ge zy goe vo ip 't trapke te gan stoan in Oostende
't Es een babbelette
Roeseloare, Ardôoie
Etwiene je leevn verteln
Etwa tegen de nonn veteln omda de pastr ut zoud ohrn

erop rekenen dat de aanhoorder het zou doorvertellen aan de bedoelde persoon Moere Je klapt zonder vel op ze buk: hij spreekt zonder veel inhoud

Bedrog[brontekst bewerken]

By 'n buk gezet zyn
Misleid, bedroogn zyn Wervik Kortrik Môoslee Oostende
En is by 'n buk edoan
Z'en nem e klôot ofedoan, z'en nem d'r up eleid Yper
E wos doar lik zyn neuze esnootn
Je kwam d'r toch moa bedroogn uut
Z'en em by z'n pietje
En is by 'n buk ezet
En is doar oardig evoarn
't Wos nie lik dat 'n epeisd adde Yper
Z'en my in de zak gezet
Misleid, bedroogn zyn
Z'en my by m'n klootn
Misleid, bedroogn zyn
Den boeuf zyn
Den uul van 't spel zyn
De pineut zijn Menen, Yper

'k ein nin min ol het'

ik ben bedrogen
J'is bie 't vierde gezet gewist
Hij is de pineut Torhout
Mismeesterd zin
Verkeerd behandeld worden Torhout

Bemoeienisse[brontekst bewerken]

Riek je part en zwygt
Bemoei d'je me jen eign zoakes Brugge
Jen oak entwoarsn insloan
Etwien ounderbreekn die an 't koutn is Yper, Wevelgem
Moeid joen mè jen eign krootn
Dit zijn uw zaken niet.
Je zoe beter in jen eigen taloore kik'n
Kikt no jen eigen zoakens in plekke va je te moein Brugge

Benauwd[brontekst bewerken]

E schyt in ze kultn
En is benauwd Yper
Je schyt in zyn slunse
J'is benauwd Brugge
Met de poepers zittn
Benauwd zyn Yper
Ze in joun dorre sloan.
Styf benauwd zyn Roeseloare (?), Rumbeke
J'is gepient
? Toeroet
J' èi peur
J' is benauwd Bevern
T' is ne skitter
t' is êen die nie vele durft Ardôoie

Je nipt ze

j schiet in z'n broek (de haan)
broekschietter (de haan)

Boern en scheetn[brontekst bewerken]

Gift diene boer wok ne stoel
Ge moe je nie geneern voe die boer da je geloaten èt Roeselare, Ieper
En 't wos nu bykanst toegegroeid
Sorry voe die schete, mo 'k koste der wok nie an doen Roeselare
Ge zy gy zeker vort
Zoa stinkn dat die scheete doet Roeselare
't Es beter in de wide weireld dan in den nauwen buk
zie blie daj der van of zit, 't es wok beter vu die skeete [[Roeselare]Brugge

Voilà, nog ièn die gin soldaat moe zyn....;by het loat'n van e scheete

Ne mens is lik e chauffage en moe vantiedn ne ki gelucht wèrn
Etwuk da je zegt achter da je e rufte è gelaotn

Buutnvliegn/Uutsluutn[brontekst bewerken]

Mee z'n kliekn en ze klakkn buutn vliegn
Buutn vliegn - Kortryk, Mêende, Môoslee, Wervik, Yper Lauwe
J'et een schop oender zyn klootn gekreegn
J'is buutngevloogn Wendune
Ie mag z'n skippe ofkuusjn
Ie mag weggoan Mêende, Ruislee
De zak krygn
Ountsleegn wordn Blanknberge, Brugge
Uut 'n bak ebeetn zyn
Buutn de groep volln, uuteslootn zyn Yper
Jeit meugn anskartn
jee gescheten
ie eet vlaggen Broakel
A la porte
(fr) ontslegen, gedoan, butten
An de deure gezet wèrn
jen oentslag krihhn

Chance[brontekst bewerken]

Me ruze d'r deure
Met de hakken over de sloot
Achterstvoorn ip je buuk valln
Altyd ip je pootjes terechte kommn Knokke
D'r mee je klakke noar sloan
Op goe geluk antwoordn Knokke, Brugge
D'r me zyn klakke achter sloan
Ezo mor etwot zeggn Môoslee
De Potterie zit vol waste
Vele troef ên by 't koartn Brugge
At 'n in zyn ann schyt, 't is e pannekoeke
'n Dien e vele chance Yper
Vee piete ein
Veel buzze ein
Oerechance en
Vee chanche ein Kortryk, Mêende
Ge moet ook nie ossan schoane zyn voe chanse tein (Yper)
Sommigen hebben altijd geluk.

Content[brontekst bewerken]

Zyn gat schufelt
J'es content Blanknberge, Knokke, Wervik
En is in zyn kloaverges
Je voelt em goed
Dat es de puppe
Dat es goed zo, goe gevrocht Wervik Yper
J'es upgezet
J'es content Wervik
Preus zyn lik ne vuulzak

Trots zijn Brugge

Preus lik 40

j'es bere content

Curiositeit[brontekst bewerken]

'k Wit zounder
'k Vroage my of Kortrik Brugge Wervik Roeseloare Stoan Wevelgem
'k Wit 's wounder Ledegem
'k Vroage me af - Slyps
Je zoudt de stront uut jen gat vroagn

Je zoudt 't ei ut je gat vroagn (Zeebrugge)

'n Twie die gin schamte nèt, die olles duft vroagn Lauwe
De krootn uut je neuze vraagn
Olles durvn vroagn Ostende
Voun wie zyn illigen dadde?
Versterkienge van werom of vo wuk Yper, Wervik
't Ei uut etwien zyn gat vroagn
Styf curieus zyn Wervik

Tis een curieuzeneuze me vroagsteirtn. [Meulebeke]

Tgoa joen nits an
Etwien zen toenge peeln
iemand uitvragen

Dikke[brontekst bewerken]

Zie Uterlik

Dolienge, tjooln[brontekst bewerken]

In dolieng zyn
Nie weetn woa da je zyt, lik a je juuste wakker zyt of in sloape an 't volln Yper Wervik
En is an 't tjooln lik e blinde ploate
Oostende
't Is tjooln é
Ik heb het niet gemakkelijk Yper

Dom[brontekst bewerken]

J'ee van den ezel geetn
Dommerik Knokke
't Fynste is oek zyn oar (en 't is toen nog lik stekkerdroad)
't I gin styvn rappn Môoslee Yper
Goa doamei no’n ôorloge
Uutsproake at er etwien etwot nie kut (voe 'n dermei te lachn) Wervik Yper
't Fynste es oek zyn oar, en 't es nog te groef voe rinkoorden
't Es gin styvn rappn
't Fynste es oek zyn oar, en ge kun 't nog splettn mê 'n piosse
't Es gin styvn rappn, j'et twêe linker anden
Es't'n nie fyn, j'es grof
't En es ginnen te rappn Wervik
J'is zo round of een achterdeure
J'is dom Brugge Knokke
En is koekeround
En is indeliks dom Yper
't Is e simpel duve
't En is gin styvn rappn Yper
't Is e moundje fyn
't Gêne dat 'n vertelt, e trekt up nie vele Yper
J'es ook van gein hoaze getrappeld
J' is nie van een hoaze gepoept
J' is nie van de slimste Brugge
J'es zô dom gelik 't achterste van een koe
J'is te dom voer ooi teetn
Stief dom zyn Lauwe
Dinne van Kôorneirde
domme zever vertellen
't beste zoad i wok an dbille bluuvn plakken Wienkel
tis ginne slimmen

Dôod[brontekst bewerken]

J' is me z'n oar
J'is dôod Roeseloare Yper
J'ee zyne lepel weggesméten
j'ee dôod Harelbeke
Ie lig me zyn pôotn in de lucht
J'eet get
J'is 'tr an
J'is ten zinne rekkere
J ee zin ol toegeneepn

j'et z'n schike uitgespogen (de haan

em zal noois gin comiskes nie me doen (me ze kljin velootje)

j'is dood (gezongen op de dodenmars)

zn pupe is ut

j'is dood J'et de kan'tn ofgereeen

Drounke[brontekst bewerken]

jin djarn = jin smworn izegem

E vliege in jen oge en
Drounke zyn Yper
En is êen canard
'n Is muledrounke Yper
En is êen ei
En is muledrounke Yper
J'is geitecanard
J'is stomdrounken Brugge
't Sop stoat in z'n oogn
Drounke zyn Yper
Deur de neuze zyn
Drounke zyn Yper
J'èt gezoopn lik ne Zwitser
J'èt styf vele gedrounkn Wervik
J'es hêel jamelle
J'is muledrounke Kortryk
J'is poepeloerezat (AN?)
Styf drounke zyn Brugge
J'is tegen dek
Oundedrounke zyn Iengelmunstre
J'is mule
Styf drounke zyn Iengelmunster Yper
Êen zêke zyn
De mulle inzyn
'n Pilsje teveel genuttigd en Iengelmunstre
J'is skêef
Jin gan kippn
J'is drounke Ruuslee
Êne meirl zyn
'k Zyn superdrounke
Êne chambrang
Beire mulle zyn Kortrijk
J'is jinne petat Roeseloare
Stif droenke zin
J'is muullepetat Roeseloare
Stif droenke zin
J'wit van de weireld niemji (moa ton istn echt nie goe bezig wi, dan istie knockie (knock-out)...of toch bina) Roeseloare
Hij weet van de wereld niet meer - Stif Stif Stif droenke zin (die vworrige woarn al erg, moa nu...)
J'is t'ran/ J'is ter gjil an (hij is er aan) Roeseloare
Stif droenke zin
J'is jin kanong Roeseloare
Stif droenke zin
Jinne kôgle Roeseloare
Stif droenke zin
Twis'n deur de meur Roeseloare
Stif droenke zin
Êne zikle Roeseloare
Stif droenke zin
Stjin onwôzle Roeseloare
Stif droenke zin
'N is zwo pinne g'lik ne gesjkelld'n appel Roeseloare
Stif droenke zin
Geskeld zin Roeseloare
Droenke zin
Êen tette
Mulle zyn Kortrijk
Êen gaeremynck
Mulle zyn Kortrijk
Êne paté
Mulle zyn Kortrijk
Êen jante (jante = Frans vo AN velg)
Mulle zyn Kortrijk
Ênen erpel
Mulle zyn Kortrijk
J'is êen kei
Mulle zyn Kortryk
J'is êne tapis-plein
Mulle zyn Kortryk
J'is êen keirse
Mulle zyn Kortryk
Zyn standluchtn brandn
Gloazige oogn van de drank Veurne
J'is stêendrounke
Mulle zyn Kortryk
J'eet er ne lepel van binn, wei
En et ol etwot edrounkn Toeroet
j'is banane
jis droenke oostende
j'is hemelste criminé
jis stief droenke moere
of wok geweun J'is eemelstn (hemelste) droenke
Stif droenke zin Roeseloare
t zwin deur de bjitn jagen
ne ké zot gaan Lichtervelde
Tegen dek goan
drink totdaj der bie nere voalt Ardôoie
J'es één nulle Wervik
J'es tête kanong Wervik
E'stik in zinne frak

Eetn[brontekst bewerken]

twuk in je kroppe speeln Ruusle
Je zou ze bloae buuk toognu
Goeste een achter ee twadde Knokke
De muuzn liggn dôod in de kasse
D'r is geen eetn meer in 't uus Brugge
È pekt lik e mussche
Letter eten, klene bitjes eetn Kortrik Môoslee
En it lik e mussche
En it nie vele Yper
Eetn lik e dykedelver
E masse eetn Môoslee Yper Knokke
't Is e dykedelver
je kan vrê veel eetn, Pittem
't Is e boogvulder
E kud e masse eetn Lauwe
't È van lek me liptje
't Is beiregoed Môoslee, Yper
Zyn oogn woarn grodder of ze buuk
En et te vele epakt, e krêeg et nie up Môoslee, Yper
In joun klootn droain
Veel of gulzig na binn speeln, upeetn - Wervik, Yper
t' zwin de betn in joagn
iki ferme uitgoan
Etwot in je bottn sloan
Etwot hêlegans upeetn Yper
Buuk stoa by
Goe geetn en, vuldoan zyn Iengelmunstre
'k Zitte vul
Genoeg geten èn (word wok gebrukt a je wuf zwangre is: ze zit vul/ken ze vul gestoken)
Myne meirloane skuufelt
'k è oungre Môoslee
Me beir grolt
'k En oenger Yper
't Es beter geten of 't bedde versleten
Beter daj goe kunt eten of daj ziek in bedde moe liggn Môoslee
't oar vanonder min (zin) klak'eetn Kuurne
iemand arm eten
't goan mêr mensn doa van 't eetn of van 't zwoard
Zwoarlevigheid is vre slicht voor de gezondheid en dôdelyk, Pittem
Oat deur de roeper kan, 't kan deur de poeper
Oa j' 't upgeetn ét, toen goa't er wok weere út komn Roeselare
'k zoen e peird de rik uuteetn
Ik heb grote honger Yper
'k zoe beter e knopke open zetn
'k en vele en goe geetn

’t Ende road zyn[brontekst bewerken]

Van at er e schete verdroaid is, ze zit me neur andn in neur oar
Nie teegn etwot die slicht goat, kunn Yper
M'n oar groeit deur me mutse
Ten ende road zyn, 't is erg Knokke
'k zou min peird ipeten
Nie mi weetn wuk doen Kortrik
Nie weetn wuk of wiene
Nie mi weetn wuk doen Yper
Ket get (Kortrijk)
Nie weetn worin of woruut
Ten einde raad zijn Torhout

Ergernisse[brontekst bewerken]

G'et in myn/zyn roapn gescheetn
G'et etwod gedoane dat 'k ik/dat 'n em helegansn nie geirn eit Môoslee Yper Knokke Wervik
't Is al juust, en vuve e zes is zeevn
'k Benne je soain kletsproat beu
Je zoud'et an de katte geevn
'k Benne dat ier kotsbeu Kortrik Môoslee
'ke Kommn der groene va
'ke Kommn der t'ende va Yper
't Is ossan van 't zeste enne
't Zyn doar ossan de zeste probleemn Yper
'k Krygn d'r de krulln van
'k Kom d'r zot va Yper
Olle vuuf voetn
Olle stappe, Je moest olle vuuf voetn e twodde ein Môoslee, Wervik, Yper
Moa gauw zè
Moar allé - Kortryk, Ardôoie
Moa gauw wè
Moar allé - Wervik Môoslee Oostende
't Es vo in je boog te bytn van miserie
't Sloat ol teegn
't Es vo bloed te spuugn
't Es vo slicht van te kommn Wervik
da ga voe akkelarens zorgen
da ga vo miserie zorgen Harelbeke
ge jaegt 't bloed in me kele
ge makt me dul
'ke Kommn der plukke van
'k Kom d'r zot va
Ti vo slicht van tkomn Roeseloare
'k Kom d'r zot van
Ti vo de vliegnde schitte van tkrign/ Zoj doa nu de vliegende schitte nie van krign?
ergens het vliegend schijt/diarree van krijgen Yper

je zoud er miern van zeekn (moere)

Een twiene zyn sigare geevn
iemand zyn vet geevn, Ardôoie
't Sta ier ol te perre
Het is hier niet te doen / Wat een warboel Waregem
Doavan zoej miern zjékn
Daar erger ik me zot aan Yper
Da's ier e bescheetn comissie
Etwuk da'j je wreed in kan ipjoagen Brugge
T'is van den buk z'n kloatn
Etwuk da'j je wreed in kan ipjoagen Brugge
ke komme der plukke van
'k Kom d'r zot van

Evidentie[brontekst bewerken]

Ge ziet da van ier
Natuurlik (nie) Kortrik, Môoslee, Yper
Zels en ound mit è vollinge zou da riekn
Dat es toch dudelik
Dat is zo kloar lyk poempewoater
Das overdudelyk Pittem, Yper
't Gaapt lik en oovn
Das overdudelyk Yper
'tZal Wel Zin!!!
Dat es toch dudelik Roeseloare
Aj da nu nog nie deure eit
Aje da nog nie verstoat Roeseloare

Functioneern (of nie)[brontekst bewerken]

Voer et noa de Leie
At er twa nie werkt (gelik ut moet) Oarelbeke
Da marsjeert ier a gin kantn
't werkt niet Roeseloare
't is zo noi zo slicht dat vo niet deugd
ge kun olles olsan voor een twadde gebrukn, aj mo diepe peist, Ardôoie

Gank, tred[brontekst bewerken]

't Goa reegnen, 't goa woain
Je waggelt en beitje Blanknberge, Knokke-Heist
Nie gepoept zyn van 'n oaze
Niet zo rap zyn Kortryk Oostende Yper
An utseklutsn
Vôortgoan of vôortdoen zounder je te presseern, al drendelend vôortgoan Blanknberge
Pioanewiesweg
Ip 't gemaksje Brugge
J'eit een vitessepille geêtn
Ie tert vo dôod
't Es van es 't vandoage ni, 't es morgen
Ezeid van etwien die nie vorsdoet Lauwe
J'ès were an 't trutseln
An nietn deuredoen
Te ne tallore tertre [Meulebeke]
J'es goed te pote

Geld(zorgn)[brontekst bewerken]

J'ee gin roste klute
J'ee ginnen frank Brugge
En e gin rostn frang
En e gin geld Yper, Wervik
Er zit ne veugel ip ’t dak
De deurwaarder zit up de loer voor betaling Kortrik
't Es krotte[1] by under tuus
Z'ein 't helegansn nie breed Roeseloare, Wervik
't Es doar krebbe bytn.
't Es doar oarmoe, nie vele t'eetn Wervik
Geld breekn met oamers
Geld verspilln Roeseloare
Een Blanknbergsche rekenienge
Een gepeperde of ingewikkelde rekenienge Blanknberge, Roeseloare
Je kout van zyn geld lik nen boer van zyn klêne petatjes
J'è vele geld Môoslee
Me zyn rutte
M'en gin geld mi, m'en alles verteird Blanknberge
J'et gin nagel voe aan ze gat te schartn (=AN?)
Nie vele geld enn Ostende
Mi geld kop je kriekn. En a j'gin et, je meugt d'ran riekn.
Olles kost geld Poperienge
E schrik van geld kostn
E masse geld kostn, zovele daj dervan verschiet Yper
't Es hieren juste stalje van beteljem: ie et e mule lik a bier
Té ne janne rissor
niets van geld ein Harelbeke
E vet zwyn wit nie dat e moager zwyn hounger het
De ryke weetn nie hoe slicht da 't goat met de arme Yper
t'is mo de rook die deur de schouwe goat

(gierugaard) moere

colle en machette mo niet ip de forcette
Ze smitn met 't geld vo nen air te èin (chiqn otto, hus, mo wa belangryk is schietn ze tekort, Ardôoie
Betoaln daj skit
Vre vele moetn betalen, Ardôoie
En e zin sleppe geschkeurd
En e een miskoop gedoan Wervik

Gelykenisse (Kinders)[brontekst bewerken]

't Is em gebrakt en gespoogn
Je gelykt er helegans op Blanknberge, Brugge
't Is z'n vartje gebrakt en gespoogn
Zo de voader, zo d'n zeune Blanknberge
't Es 'n geskeetn en gespoogn
Je gelykt er helegans op Kortrik
't Is em gescheetn en gebrakt
Je gelykt er helegans op Brugge
J'ad beetr ip de stove geschootn
Zyn kinders zyn nietsnuttn Brugge
Attn ip de stove geschootn, j'a ton ne put
Zyn kinders zyn nietsnuttn Brugge
En adde beter up de stove eschootn
Ze jounges zyn mor ove Yper
De vounte e gesmet
'n Appel valt niet ver van de boom Brugge
De vonte eit gesmet
J'eit vele mee van zyn dôopmeetr of -peetr (doopvont) Kortryk
J'eit ôok van gin oapn ofgedêeld
Ie eit dezelfste karaktertrekkn Mêende

Gemak[brontekst bewerken]

Zet je'n zoate en smôort 'n pupe
Zet j' up 't gemak Môoslee
Soms is 't toch echt êen vo deur 't gemak (wc) te trekn
't is ne gast wo daj niet mee zit, Ardôoie

Ut de zunne en ut de wind ti da woa daj de leegaard vind. Roeseloare

Geweetn[brontekst bewerken]

Sloapn lik e muus up e mêelzak
Sloapn lik e muus in en oaverbak
Sloapn lik de muuzn in 't meel
Mei één oge oopn sloapn
Eej gin gerust geweetn tè?
Gezeid at der etwien verschiet aj binkomt of oj em roept

Gierigeid[brontekst bewerken]

't Is moa de rook die doar na buutn goat
Ze zyn gierig Kortrik

t zin kreppebitters

't Is moa de rôok die deur de koave goat
't Zyn krempers Môoslee
't Is mo de rook die doa deur de schouwe goat
Ze zyn vrekkig Ostende
't Is moa de rôok die deur de koave goat en ze leggn der ton nog ne zjuutn zak ip
't Zyn grôte krempers Lichtervelde
D'enn leggn doar mè nunder gat na de mart
Ze zyn gierig Kortrik
't Zyn lik Ollanders
Ze zyn gierig Oostende
E zou zyn stroent oek 2 keirs opeetn.
En is styf gierig Poperienge
't Vliegt een aster uut ze gat
E doet etwot tegen zyn nateure in. Bevôorbeeld: e krempklôot die e tournée générale gift (Poperienge)
't Vliegt e veugel uut ze gat
Idem ierboovn Yper
Trek je een oar uut z'n klootn, je klienkt gelik een belle
't Is e kremper Oostende
Je zou ne frang in twêe bytn
Etwien die vrêe gierig is Ardôoie
t'is ne mauwefretter

Goed goan[brontekst bewerken]

Lik e ges
Stief goed (of zêre) goan Yper

Informoasje[brontekst bewerken]

Moare loatn
Info geevn an etwien Yper

Kledienge[brontekst bewerken]

En is eklid lik e rauwn andjoun
J'is dik eklid
't Stoa woater in nundern kelder
Zeg je teegn etwien die e langn broek droagt, moa die 5 santemeter te kort is Poperienge, Wervik Yper
De kelder stoat onder woater
Zeg je teegn etwien die e langn broek droagt, moa die 5 centimeter te kort is Blanknberge, Roeseloare
't Eit gebrand in zyn kasse
Zeg je teegn etwien die e lange broek droagt, moa die 5 santemeter te kort is Kortryk
J'èd oender 'n tring gezeetn
Zeg je teegn entwie die ne langen broek droagt die 5 sentemeters te kort es Môoslee
J'et oender den tram gezeetn
Zyn broek is veel te kort Blankenberge, Ostende
J'es roar angetroeteld
Iemand die roar geklêed es Kortryk
En is nog e bitje etôteld
Roare klêers an en Yper
ze klid met un slunsje
elk eenvoudig kledingstuk past haar {Veurne}, Ostende
Z'is ipgetutematooid
Roare geklid Blanknberge,Ostende
't Is ne klucht up gêtepôotn
Die klêern trekkn up niet, 't is echt lêlik Ardôoie
zé were in de verkljidkoofre gezétn
rare kljiren aan ein Harelbeke
Yès gelik ne klucht ip zokn Mjinde
Wuk smitn ze doar nu binn
Wukn ebbelikn is me dadde Mjinde
Dien ziet er moar oardig ut
Ge zoetn vuf frang geevn Mjinde
Jès geld weird
Dien ziet er moar oardig ut

j'es ze kooferkleren an (j's op ze zundags)

Koopn[brontekst bewerken]

J’è zo vele goestn of geirnoars pôotn en
Etwien me grote koopwoede
ze zoe ze verdoen wei

zis gein bittje profietig (torhout)

Kwoad[brontekst bewerken]

Van joun klootn moakn
Vys, kwoad zyn Wervik, Yper
Van joun tetter moakn
Vys, kwoad zyn Wervik, Yper, Wevelgem
Van joun zak moakn
Vys, kwoad zyn Wervik,Yper
Van je beir moakn
Van joen tram moakn
Van joen perre moakn
Je vys moakn Yper
Van je gat moakn
Vys, kwoad zyn Knokke, Brugge
Van je tap moakn
Vys, kwoad zyn Brugge, Wervik
Vroetecolèrig zyn
Vree kwoad zyn
Je zoudt in je'n broek schyttn van colère
Je roazend kwoad moakn uut onmacht Veurne
Zoagn en fretn, kakn
zagen
puttetenn komn
Zès zwo vies gelik ne kattestront Lauwe
Ze lopt kwoad, vies, nie welgezind
moardnaers dul zien

stief kwaed zien

jee ze mulle an

Van joen perre maken ( roeselare) Van joen tram maken

jis vies

je zoed je duum in je gat brekn

je kant er gene weg mi bie van dulleheid (brugge)

reteslicht kom

erg boos worden

Gloeiendevroet kom

Erg boos worden

Leegoard[brontekst bewerken]

En e ginne nôdig
En is leeg, 't is e leegganger Môoslee, Yper
D'ndien eit er nie veel nodig
An dien moe je nie vele vroagn, je doet toch nie vele Wervik
Leegoardzwêet zit zêre grêed
Ne leegoard zwêet rappe, de minste moeite es vrê lastig Izegem
Leegoardszwêet kom zêre grêed
Jin die nie gewend is van te werkn wêr zjirre moe Ardôoie
Ze wor gediend gelik ne nunne me eur regels
Ze doe niet, ze loat et al nen ander doen Brugge
Etwien anders in 't gat steekn
Etwien anders etwot loatn doen Yper
J' is te leeg dat 'n gapt
Styf leeg Blanknberge, Ostende

jet eiers onder zin oksels

Jes te leeg datn de zunne zie Lauwe
je luzzn, je fakn
je doar zetn en niet doen
leegvel rekvel Lauwe
dwoatmoe zin zonder ne pwoat uitgestookn te ein
j' moe nie veel gein ein

j' werkt nie geirn

Je klakke der achter smitn
Gin moeite doen vo e twa Ardôoie
E zoudt gin strôoi van d'eirde heffn
't Is e leegoard Yper

Letter resultoat[brontekst bewerken]

't E gin bof ip
't E nie vo noar uus te schryvn- Kortryk, Môoslee
E schete in e netzak
E moate vo nietn Knokke (ook AN)
E schete up e stokske
Nietn Môoslee
'n Bescheetn kommisje
Etwot die egliek nie zo goed is lik of daj epeisd at Môoslee, Yper
Storm in en glas woatr - Kortryk
(Van 'n bescheetn kommissie (thus)komn) => Me goe verwachtingn an e twa begunn moa er 't slicht van of bringn Ardôoie
Ne nietink met e strekske round
Nietn Môoslee
Oat ol te schytn komt, vette vo ’t ges
Ou d'r up an komt, komt er nie vele van
"Veel gebleit en winnig wulle" zei d'n boer, en e schoor zyn zwyn
Much ado about nothing
Da zyn koentn van gedroogdn oarienk
Dat is allemolle nonsens, zêver Blanknberge
Zynen oarienk eit nie gebrad
Zyn spelleke/maneuvre es nie gelukt - Kortryk
Nen ezel zwêet va schytn
't en is ginne vett'n
't Es ne leegoard Oarelbeke
't a gin aftrek Roeseloare
der wos weinig ipkomste
't Is al gin avance
Verloren moeite Blanknberge, Wervik,Yper
't Go laasn je neuze zyn
't Go gin woa zyn Yper
J' a beter in zyne broek geschêetn
J' èit e grote foute gemakt, Ardôoie
in de zunne en ut de wind,das wo daje de grotste legaards viend

T'is gin avance van tielyk ip te stoan, o je de noame et van langesloapre ruddervoorde

Liegn[brontekst bewerken]

At 'n de woareid zegt, 't vliegt e veugel uut ze gat
't Gebeur nie vele dat 'n de woareid zegt Yper
j' ka liegen datten 't zelve gloaft
't Is ool boffn en stoefn
J'is ze were an 't drukkn
J'is an 't liegn Roeseloare
Ol moestn 't de kroain uutbriengn
de woarheid komt toch olsan uut Brugge

Macht[brontekst bewerken]

Pudemacht en
Nie vele gin macht en en Wervik Yper
Putemacht en
Nie vele gin macht en Wevelgem Deizel
Nie veel pap gegeetn èin
Nie vé macht èin Bevern
Jee nie vee stuutjes geetn atn kljinne wo
Nie vee macht een Roeseloare

Manneparlée[brontekst bewerken]

t'ziet er ne neete tinke uut
het lijkt een mooie meid - Veurne
k'zoen der geeren ne keh upzitten
ik zou graag eens vrijen met die vrouw Veurne
ze'et un clitors leik en citroene, nie zo groat moh wel zoh zeur (Veurne)
k'goan nem vanacht der ne keir inplooien
ik vrij met haar deze avond (Veurne)
k'zoen der nog ne keir ofkommen om te kieken oeanke derup zitten
ik zou mezelf graag eens bezig zien (Veurne)
t'is en schoan wuf met ferme tetten (Veurne)
ie zoet er nog en nende ingoan (Veurne)
k'goan der ne keir upzitten leik nen koersvelo (Veurne)
ik neem haar vanachter
ze'et en preute leik nen noede soldoatemutse (Veurne)
juste den tram en den nootobus ender nog nie upgezeten
ze vrijt met iedereen (Veurne)
k'goen ze ne keir veuglen das ze tiert achter er moeder
van alachter ist just leik e kachtelgat
ze heeft een brede kont (Veurne)
moest je in dienen décolté voallen, je ziet ter an
tis vele voak inde stoasje Langemark
ze ferme tettn Poekapelle
Dedee zoek wel ne ki stuukn/ krikn/ pakn/ stekn.
haar zou ik wel eens 'nemen' Roeseloare
Ti nbikke n'keun/ n'kroote/ n'jitte/ n'snelle
wat een mooi meisje Roeseloare
Kzoe ze wel e kje in men panne legn.
Ze zoed we twéé keers moetn vroagn wi, ..., voe d'rof te goan.
Een snelle madam.

Mishandelienge[brontekst bewerken]

Ne trek geevn
Etwien sloan Wervik
Ne wup geevn
Etwien sloan of ne schip geevn Wervik
Ne mot vangn
Sloag krygn Wervik
jet up zien trape gat
hij heeft slaag gekregen (Veurne)
Jeit een wante gevangn Lauwe
ne petat tegen zin oorn krign
Moej ne woafel ein? Kortrik
Moeje ene peire tegen je mulle krign?
moek je ekei oftromlen
moek je sloan
moek e ki mullepaté maken?
moek je sloan
ein tegen je tan kriegen
'k zoeze bie heur haor sleuren
moek ukei je neuze tusn je twei oirn zetten
kuk 'jekei vastein
past moa ip
en panne sloagen kriegen (Brugge)
slaag krijgen
è poar tutn en è dum teegn jo kake krygn
sloag krygn

Moeite doen[brontekst bewerken]

De pôten van zyn gat lôpen
Ol doen da j' kunt vor 'ntwoa te bekommn Môoslee, Wervik
d'rachter zitten (Veurne)
kort opvolgen

Nat[brontekst bewerken]

Zie Reegn.

Oarmoe[brontekst bewerken]

Zie Geldzorgn.

Ofgeleegn[brontekst bewerken]

E wunt doar buutn gods eiliegen
Je wunt ofgeleegn Kortrik
E wunt in 't gat van Pluto
Je wunt ofgeleegn Kortrik Yper
Je weunt doa in 't ol van Pluto
Je wunt ofgeleegn Knokke-Heist Zunnebeke Kortrik Môoslee Oostende
E wunt etwoar e nowwers
E wunt stief up de buutn Yper
Je weumt in de bled
Eentwoaschen woar datter hèlegans nietent anders stoat Oostende

Ofschêed[brontekst bewerken]

Tot in 't ende
Tot in den droai
E goat weg lik en ound van zyn strount
Je goat weg zounder boe of ba Kortrik, Môoslee
Je schidt ervan lik en ound van zyn strount
Je goat weg zounder boe of ba. Knokke-Heist
Salu en de kost, en de wind vanachtre (= AN ??)
'k Ben 't gat in
'k Ben weg Môoslee
'k Zyn 't gat in
'k Zyn deure Yper
'k Benne 't gat uut
'k Goa voors, 'k benne weg Wervik
'k Goa ne ki goan ziene
'k Ben weg Kortryk
'k Zyn na Kottem
'k Zyn na me kot, 'k zyn nor uus Yper
'k Zyn na Bedlegem
'k Zyn na me nest, 'k zyn gon slaapn
'k Zyn no Leegem en 'k goan Rollegem over me trekkn
'k Zyn goan sloapn
'k goa mynne weug inkortn
'k goa noar uus Roeselare
Schèèr mo je puste!
Go voors!
'k Go me schuppe ofkuuschn
'k Zyn gereed, 'k zyn dermee weg
noa stientjes gaon
gaen sloap
scheurt ze moa
goa moa voirt
Der èi ne tyd van komn en der is ne tyd van goan en de tyd van goan is gekomn.
't is tyd voor an te zetn Ardôoie
Je schippe ofkuusn
Je terwêele ofkussn
De deure achter jun gat toedoen
Vertrekn, Ardôoie

Ofzien[brontekst bewerken]

'k Ee me peirn (af)gezien
'k Ee afgezien Brugge Yper
'k Ee me klootn afgedraaid
'k Ee afgezien Brugge
'k En me pluk get
'k En ofgezien Oostende
'k En doa scheten geloaten
'k En ofezien Oostende, Yper
E kerremesse is e geselieng weird
Je moet mo weetn daj ofziet (mêestol deur te vele te drienkn) Yper
Pyne is pyne en elk èit 't zyne.
Iedrêen èi zyn miserie, Pittem

Onbelangryk[brontekst bewerken]

Dat is de commercie van Brugge
't Is e commercie da nie vele betekenisse et Brugge

Ongeduld[brontekst bewerken]

't E tyd dat tyd è
't E tyd dat et gedoan es Kortrik
't E tyd dat uut è
't E tyd dat et gedoan es Kortrik, Môoslee
At dat ier nog lange goa deurn goat dat ier rappe gedoan zyn Oostende

Ongemak[brontekst bewerken]

Je lopt round lik 'n inne die moe leggn
J'es up zyn oungemak Môoslee
E stoeg doa lik e zantjeplakker
E stoeg doa lik e tjeutn Yper
E stoug doa te kykn lik en ound up e zieke koe
E stoug doa te kykn lik e tjeutn Yper
Je stoat doar roend te droaien lik een stroent in een pispot Oostende
'k zitn gelik een aap op een sliepstain (oostende)
'k zit niet op m'n gemak

Onverschillig[brontekst bewerken]

Achter nuus zyn 't ol krullekoppn
't Kut my nie schiln
'k Westje wien se noofd doet er ton zèèr Ostende
't Ka me nie schèln, 't ka me nie bomn
Ge moet er je bôontjes nie ip te weke leggn (AN)
Ge moet er nie up rekenen Kortrik Môoslee
'k Zyn der fyn gerust in
't Ku my nie schiln Yper
Lopt round de klootn, 't zyn klene toertjes
Je kunt myn rug op - Brugge
Je begoart van pykns
Je begoart van niks Blanknberge, Wervik
Oh gjère
Wa kan ma da bomn/schêeln Ardôoie

Oopn deurn[brontekst bewerken]

Zy je gewend van no de messe te goan, te?
Ezeid teegn etwien die de deure lat oopn stoan Yper
We zyn ier nie in de kerke wi
Gezeid teegn etwien die de deure loat oopn stoan Môoslee, Ostende
Is 't oopndeurdag tè?
Doet eki de deure toe.

Ouderdom[brontekst bewerken]

Ge zy moa zoa oud of myn kloeffeleer
Ge zyt nog helegans nie oud, want 'n kloeffeleer gink nie lange mee, da wos rapst versleetn Slyps, Môoslee
D'oude bustels êest verslytn
At er etwien zoagt van zyn oude, toune zeg je dadde Yper
Zyn wiegestroaj is nog nie droage
'n Is nog veel te jounk vo te vryen
Gin 3 maal 7 mjer zin Lauwe
oe oeder oe vroeder
t'is u joenk spriengertje
't is nen oede rekkere
de gemiddelde leeftied is ol vier joar dood
't zien ollemolle hele oede menschen Loppem
nen oede rekker
nen oede vint Loppem
De latste sleete is de grotste winste.
Zolang mogelijk iets gebruiken.

Overdryvienge[brontekst bewerken]

't Lopt van de schuppe
't Is styf melig - Brugge
't Lôopt oovr, 't es te overdreevn - Kortryk
't Lopt de schippe over
't Is te vele Ardôoie
't Lopt de speigoaten ut
't is te vele Ostende
Zwyg zere loap
Moa wa zeg je gy nu Knokke
't Is van 't zotte (te vele)
't Is overdreven Blanknberge (Ardôoie)
Van e schete e dunderslag moakn
Indeliks overdryvn Yper

Overende/kapot[brontekst bewerken]

Top over klôotn
Overende Yper, Wervik
Wistekapièle
Overende Kortrik
Oversoap
Overende Roeseloare
Verdistruasie
Overende Môoslee
't I noa de knopn (an)
't is kapot Ardôoie
't Is in brokn
't is kapot Ardôoie
Een twadde an 'n hols helpn
een twadde hêlegans verdimmeliern, kapot moakn, Ardôoie
T'is zo scheef of e wisse
Het is afgewerkt maar veel slechter kon niet
tselfs me metje at beter kun'n doen
Het trekt op niets

Overtugienge[brontekst bewerken]

Ot nie woar is, magt er B-Brugge ip me rik stoan
A je wreed overtuugd zyt van je gelyk Brugge
Prikt mo woa dat er gin geloof is
't En is nie ossan avance van te trachtn menschn t'overtuugn Yper
Ot da woar is, zy 'k ik Sintniekloj, en komme twi keers up 't jor ton!
'k Gelove der juste niet van!

Pluto[brontekst bewerken]

Je weunt in 'hol van Pluto
Je weunt verreweg van olles

Plangtrekkn[brontekst bewerken]

Je kut et nie ol willn, vele butter en e vette moarte (= ook AN)
Weirdt gezeid ou je de voordêeln van de twee alternatievn wilt Kortrik
Etwoaschn e droai an geevn
En uutleg probeern te geevn an etwot oloewel da j' verkêerd wos Yper
'k Zien der a gat in
'k Peinzn da't meugelik is Brugge
In etwien z'n zakkn pissn
Schône klappn teegn etwien, vo d'r goed mee te stoan. Roeseloare
In etwien ze beuze pissn
Gatlekkn Yper
J'e zyn viengers gesmeird
J'et er vele an verdiend Blanknberge
Oalt mo jen aap uut, 't is fore
Profiteert mo van de gelegenheid Oostende

Pretentie[brontekst bewerken]

ti ni omdaje joen piete in de groend stekt, dat te wèreld an joen klôten angt

Y peist dat den evenoare deur zyn gat lopt (AN)
Peizn dat y 't ol is Brugs
Strount an 't emde
't Oge ip en Knokke
E dikke nekke en (AN)
't Oge ip en - Knokke
J’es van Kortryk
Gezeid van etwien mei e dikke nekke Roeseloare, Wervik
Ze peist ook da ze pralinn schyt
Hautaine vrouwe Brugge
Strount van wien zy je gescheetn?
Wie peins je gy wel da je zyt? Knokke
J'eit veel spel an zyn gat
J'eit veel pretentie Wervik
J'eit et oog up
J'eit veel pretentie Wervik Ardôoie
Mei veel vuuvn en zessn
Mei 't nodige spel, veel blabla... Wervik
Duust vuuvn en zessn
Me vele blabla Yper
Ze krakt of van grotsigheid
ne dikkenekke ein
lik da zinne stront nie stinkt
lik dattn beter es dan d'reste
Stadsminsn zyn ook minsn
Minsn me ne dikke nekke, zyn ook mo geweune minsn, Pittem
Zeven steppen op 'n talloortje
'n madamtje die mè kleine staptjes rap voruut goat, benauwd voor eur zjer te doen
J'eit vele nootn ip zinne zang
Vele pretentie eine Ledegem

Preus[brontekst bewerken]

Preus lik e smeirlap
Preus lik ne pauw Poperienge Yper
Preus lik viftig/vichtig
Preus lik ne een pauw Môoslee, Wevelgem, Wervik
Preus lik fêertig
Indeliks preus zyn Yper

Prison[brontekst bewerken]

Kort zittn
1. Nie vele meugn roern of keern (meestol van je wuuf) Wervik
2. In 't prison zittn Wervik
Je zit me ze kloten de bak in Oostende
In den bak zitn Mjinde
In de mutte zit'n Izegem
In jail zitn Êgem

Rappe[brontekst bewerken]

Zo rap of telln.
styf zêre. Poperienge
Zo zêer of telln.
styf zêre. Ardôoie

Reegn[brontekst bewerken]

En is erind dat 't sop uut zyn gat likt
J'is kletsenat erind
't I slagwoater an 't reen
't Rint e masse Yper
't Rint mollejoengn
't Rint e masse Môoslee Yper
't Regent stroent met aksjes (Ter moed wel gezeid worden , da oz men ieèr sprikt over akches , dan't ier ginne zien voe mee te gon viszchen , mor dant aksjes zien lik in de bank.)
't Rint ard Oostende
't Is gelik nen bezeikte kobbe
J'es nat toe achter zyn oarn en toe in de splette van zyn gat Brugge
't Rint da 't zikt
't Rint e masse Yper
't regent bloazekes (Kortryk)
Kzie zjikkende nat
erg nat zijn Roeseloare
trint vo duust
het regent erg hard Roeseloare
't regent vuuffrangstikkn
een plensbui.
Tis ondewere
Slecht were vooral at rint

Reloaties[brontekst bewerken]

Ze stoa sie were pèreloare Roeseloare
Ze goa vanacht verzekerst e kji ferm van bil goan
J'is de minnoar van elf duusd moagden
Je zit geirn achter de wuvetjes Brugge
't Es ne wuvezot
Je zit geirn achter de wuuvn - Wervik
Z’è van ’t Minnewoater gedrounkn
Z'is verliefd
‘n Dien stoat oek moa woa dat ‘n bustel stoat
Die vent e thuus nietn te zeggn; ze vrouwe is boas. Poperienge Wervik
Er zit en katte in d'orlôge
D'r is ruzie in de menage Kortrik
Neffest de pot pissn
Vrimd goan Blanknberge, Brugge
Z'is te schepe gegoan
Z'is ter van deure getrokkn. Blanknberge
Je lêert 't beste ryen up en oudn villo
Je ku nog etwot lêern van ouder vromenschn Yper
't Es e matrasse (AN)
Ze veugelt met iedereen
't Zit doar e zwien in de beetn
't Is doar etwa nie juuste
't Es spel in de menoage
't zit een oaar in de beuter
ie lopt zot van ol da pwootn en oorn eit Lauwe
't ès ne macho
't Es doar jinnen oerenboel
ze zitn dor ol ip mekoar

Roar karakter[brontekst bewerken]

't Zyn kostn an (die gast) (AN?)
jee ne slag van de meul'n ghèt Roeseloare
ge vang se gie zekre? Roeseloare
D'r scheilt iet an (die gast)
Deen droait deure (AN)
D'r scheilt iet an Oostende
t'es nen vreen tjoeten
raar iemand Veurne
jis derin gebleevn
iemand die oal lange tyd nie zjuste in ze oaft is Brugge
Zot zin doe gin zjir (AN)(mo tjukt e bitje)
't is e gat in zinne kop
't is twuk mis mee
't Is een bitje ne skêeven.

Sproakgebrek[brontekst bewerken]

En et e Poperiengs sproakgebrek
E slist Yper
't Is ne swoateloare
Je stottert Ardôoie
Ie akkelt Mullebeke

Saffn[brontekst bewerken]

de sleure van m'n saffe is just lik ofdak an joen gat zugen
de trek van m'n saffe doed even vele deugd ofdak an je gat zuigen

Spyt[brontekst bewerken]

En at oek beter in z'n broek escheetn
En ad beter nie edoan Yper Wervik

jat béétr ip de stoove geshootn njé jat em beter in ze broek g'oedn !! (zillegem)

Teegnslag[brontekst bewerken]

"Redelik" zei Pol, en e krêes.
Antwoord ou etwien vroagt "Oe is 't?" en 't goat j'eigentlik nie goed up da moment
't Goa j'en kounte voarn
't Zal minder goed goan Knokke
Je goat de kommiezn tegenkommn
Je goat teegn de lampe loopn Knokke
't Ku nie ossan kerremesse zyn
't Ku nie ossan goan lik of da j'et zou wulln Yper
't Goat zyn getje voarn
Je goat etwuk tegenkommn (getje = gat) Wervik
't Es hêel noa de wuppe
't Is hêlegans mislukt Kortryk Yper
't Es na de kloaten
't Is hêlegans mislukt Môorslee
Je kut nie oal henn, vele butter en vette meesns
Je kut mo 't een of het ander henn
J'het den beir ipg'eetn
J'is slachtoffer van de situoasje
't Is nie oal gin oar snien
't Is nie zo simpel
En nu stoaj doar me je pis in de wind

Toverspreukn[brontekst bewerken]

Kruustje betoverd mêerlaorsgat
Kindertoverspreuke, binst da ze e kruus miekn Knokke
Pizzewizzewiz de katte pist in jun ôorn. Ge meug't an nieman zegn of ze goa nwoit gjen joengskes me legn.
Eentwik da je in eentwien zin ôorn fluustert veu zin reactie te zien.
Tsintsjewoarie Kortrik

Trage[brontekst bewerken]

J' es ook nie van een hoaze gepoept
J' es nie van de rapste

Twyfel[brontekst bewerken]

Ol gelyk es 'n oandegat
Wordt gezeid oe d'r entwie antwordt "'t Es ol gelyk", oe j'em lat kiezn tussn bevôorbild 'n pintje, ne rôonbach of e witteke Môoslee
Ol gelyk es innestrount
Deisel
Ol gelyk is en ennegat
Idem Yper

Tyd[brontekst bewerken]

In treut'n eut'n
iets doen in beetjes, treuzelend, onderbroken Yzegem, Lendlee
Nie streke groakn
Nie grêed groakn me je werk Yper Ardôoie
Loate gezoaid komt ook boovn
Je komt altyd te loate Knokke
Zo zêre of telln
Indeliks zêre, rechtet Yper Ardôoie
Oltemets en is gin gewente
Nu en toun meug je jon eki loatn goan.
't Is nie omdaj nu en ton etwot goed dout, daj doarom up andere momentn nie mou je beste doen.

Upmerkiengsvermoogn[brontekst bewerken]

En et e fyn oge
Je ziet olles Kortrik Môoslee
J'et oogn ip zyn gat
Die ziet ook alles Brugge Môoslee Kortrik Oostende Zunnebeke Wervik
J'is liezig op z'n ortjes
J'oort olles Oostende
ejje e zeure spekke geten, te?
opmerkienge ot er etwien e schete geloaten et Brugge

Upzy goan[brontekst bewerken]

(Uutdrukkiengn? Wôordnlyste?)

Gert e kêe
Goa kee an de kantn Kortrik Môoslee Yper Wervik
Schuuft e kêe
Goa kee an de kantn Oostende Yper
ut mien route
uit de weg (Veurne)
Skartet an Kortrik
Schuf eki e schete ip Roeseloare
eft je gat ip Roeseloare


Hert joe!
Aan de kant gaan.

Uterlik[brontekst bewerken]

J'eet achter de beirkarre geloopn
Etwien mee vele sproetn up zynen kop Brugge
J'eet e mule voe strount ip te sorteern
Etwien mee e lelik oanzichte Brugge
Zyn ound is dôod moa zyn kot et’n oudn
Je kut er e zwyn deure joagn
't Belangrykste stoat tussn aksjtes
Diene vint eit O-beenn
't Zou moetn e vliege oovr zyn muule loopn, ze brikt neur pôotn
J'et e pokkevel Oostende
D'Oostense Pyreneeën liggn ip ze mule
J'et e pokkevel Oostende
En is va Stoavel
E komt uut Stoavel (deelgemeente van Oalveringem); spottend ezeid van etwien me rost oar Poperienge
En is va Poperienge
Spottend gezeid van etwien me rost oar Oostende ** Serieus of kluchtige imitoatie van 't vorige? **
J'is vañ Kaktem/Kachtem
Wordt gebruukt voe an te geevn da z'n aar nogal blekt in de zonne, zeg moa 't is ne rostn Izegem
't Is e barge van e vrouwe
Z'et e stevig lyf Brugge
De kiekns (of de keuns) zittn deur ’n droad
Wordt gezeid over e vrouwe met styve tepels Kortrik Brugge Oostende Yper
En is moar e moloop grôot
't En is gin ol te grôotn Yper
Ge keunt em deur 't gotegat trekkn
J'es vre moager Lauwe
Smiet er a brood teegn, 't kom gesneen were
Z'es vree moager/Ie stoat scherp (compliment voe ne coureur) Brugge
Z'n oogn stoan wiesterkapeele
Je kiekt scheel Roeselare
Wel te passe zyn
Verre va moager zyn Yper
J'eet e kop lik e kinderkloeffe
Lelik zyn Knokke-Heist
J'eet e pizzamule
J'eet e pokdoalig oanzichte - Brugge
Ut 'n doarvoarn rechte komt, moet ’n drof (???)
Dat is en lelikke vrouwe - Brugge
J'is mee 't and gemakt
Lelik mens Knokke
Tis e droake Roeseloare
Ljelik vrommèns
Skwône van verre, moa verre van skwône Roeseloare
Tis toch lik da niet.
Goed materioal moei oender een afdakske droagn Roeseloare
Nen bierbuk is vwor e twot goed
Neurn ekster wunt oge
Z'e lange bêenn Yper
Z'ee un oôg inkoomn Woaregem
Eurn okster weunt oôge zulle Woaregem
Z'ee vreê lange beên'n
J'es zo zwart lik moljes gat
J'es styf vuul Kortrik
J'es zo zwart lik pietje pek
J'es styf vuul Kortrik
J'is molletjeszwort, pokezwart
J'is styf vuul Brugge
J'es moar e strount groot
J'es moa zó groot (ironisch, klene dus) moa toch doet of zegt y ... Wervik
En is mor e moloop oge
't is e klêenn Yper
Pietje de dôod komt over my
'k Komme hêlegans in innevlêes Môoslee
E kykt in 't nôordn of da 't nie brandt in 't zuudn.
E kykt schele Poperienge
Dien kykt zo scheel lik nen otter
Je kykt scheel Wervik Yper
'Ndien stoeg oek in d'êeste reke oa 't prysdêling wos
En et e grôte neuze Poperienge
Zukke krente, ge kut der met viern an koartn en up iedern oek nog e Leffe zettn
Zis dikke
Moeste 'k e mulle èn lik gy, 'k leerde met me gat klappn
Ge zie lelik
Ie eet ook nie vele schuppn get at 'n klene wos
't Is ginne grootn
Zyn ènen oogsje is an 't biljoarn en 't ander oogsje telt de punten
J'is indeliks scheel Oostende
Ost 'n blèèt, ze rik komt nat
J'is verschrikkelijk scheel Oostende
De kauwe verwyt de kroaie en z'is zevve zwort
De pot... Poperienge (uut 't boek van Willy Tilly)
Schône van verre, moa verre van schône
Nie echt schône Blanknberge Yper
E goen buk vet ip 't gat
J'es ook van gin haze getrappeld
't Is moar e schorte grôot
Styf klêne Roeseloare
J'es koeieroste
Etwien me styf rost oar Wervik
z'et en mûle lik nen n'asschenpot
vooruitstekende onderste tanden (Veurne)
j'et een mûle vur een matrakke ip te rodeern
't es ne ljelikoard
met zukke tetten, k'zoen up de fore goan stoan
grote borsten (Veurne)
z'ee tetten voe ne bak bier ip te zettn
grote borsten (Mwoaslee)
z'eet een gat woa daj kunt ne bak bier ip zettn
e vet gat(Mwoaslee)
zés verzien van een serieus balkon en n immenske loskaaie
gruote tètn en een dikke konte Harelbeke
nen deurejagre of n elfrebbe
ne vrji magere keirl Harelbeke
té zin vader gespogen
ie trekt ip zin vader Harelbeke
't Es gelik ne skjivve lavabo Lauwe
Jeit een skjif oanzichte
Jes te ljillijk vo te dundern
moest je kop tuschn een aap z'n kloten hangn, je zoe peizn de baiste is ziek. (oostende)
je ziet er niet goed uit
je ku je neuze snuutn in 't vel van eur buuk (oostende)
ze is dik
't I êen die achter en oalkarre ei gereedn
't I ne rostn
E gat es e gat en ne lul èi gin oagn (é)
E meiske moe nie scone zin vo me te vrijn Roeseloare
Ak jonne kop zie, ziek min gat kaffie drinken (kortrijk)
dat ne lelijkoard ès

Uutgoan[brontekst bewerken]

't Zwyn deur de bêetn joagen
Ne kee goed uutzettn
’t Zwyn uut de bêetn joagn
Ne kee goed uutzettn Yper
Je ne kee hillegans loatn gletschen
Jou ne kee loatn goane Oostende
E sortie placeern
Uutgoan Blanknberge
Ip schok goan
Uutgoan Blanknberge, Izegem
deur de meur en were
gaan vo hjil kapot Harelbeke
Deur de meur goan
hêlemoal los goan, Ardôoie
Ip doolkruydt getert èèn
lang uitgaan Izegem
Nachtuwln
laat opblijven Izegem

Uutschêen[brontekst bewerken]

Je schuppe ofkuuschn
Etwoa mei uutschêen Yper Wervik Ardôoie
't Schip is binnen
Z'en genoeg verdiend. Ze kunnen stoppn me werkn Blanknberge
je gat ipeffen
voorsgoan
Leg ut moa lam Roeseloare
Schêt er moa van ut.
keet get
da zeg je aj goat uutschêen. Ton zietj beu. Roeseloare

Verboazienge[brontekst bewerken]

Ja goein noene
Amai
Joa goe'n noene
Amai Kortrik Oostende
Ja santé m'n ratje
Amai, 't es nogal wuk Kortrik Brugge Môoslee Zunnebeke
Ja santé
Amai zeg Yper
Ja me klôotn Gerard
't Is toene niet Yper
Amai, myn klootn Gérard
't is toene niet Knokke
't Is toen niet!
Amai, jawadde
'k Verschietn me dôod
'k Verschietn nog e bitje Yper
Amai min ratje Lauwe
Amai minne frak Lauwe
'n Oavend Jan... Lauwe
jawaddedadde, amai zeg
schyt nu omoge / zoe je nu nie omoge schytn?
Uutdrukkinge vor aje etwuk zioet da je nie verwacht at
Tis teen en tander
verbazing zowel goed als slecht

(ierounder uutdrukkiengn?)

Datndoet
Toch niet! Kortrik
Jandoet
Toch niet! Wervik
Jatndoet
Toch niet! Môoslee, Brugge
Bènint
Toch niet! Iengelmunstr
Joagendoet Lauwe
Toch niet
jommojaakendoet

nee

Toet / Tetoet
Toch wel!
Ja wa zoedet
Toch niet! [[]]

De verbuginge van 't werkwoard "ja"[brontekst bewerken]

1e p. e.: joak 2e p. e.: joaj / joag 3e p. e.: joaj (m)/ joas (v) 1e p. m.: jom 2e p. m.: joag 3e p. m.: Joas

Vergelykiengn me bêestn[brontekst bewerken]

Zwêetn lik e das/pêerd
E masse zwêetn
't Is stoutn wezel
E duft vele
Gepynt lik nen oane
Versierd lik nen oane Roeselare
Gekend lik vorte vis
J'is berucht

Vermoeidheid[brontekst bewerken]

In e strek volln
Stille volln achter etwot daj edoan et Yper
Tilt sloan Wervik
't Schaap is de preute of
Doodop zyn Brugge
't Gat of zyn
Versleetn zyn Yper
'k Zyn up me zantn an 't ryen
Der deure zittn
'k Zy stroatetent
Doodmoe zyn Iengelmunstr
'k Zyn tendn olle stroatn
Styf moe zyn Ostende
Tendn oasmn zin
Styf uutgeput zin Ardôoie

Verveeld[brontekst bewerken]

In u gat gestookn zyn met entwuk
Mei etwod upgescheept zittn Kortrik

Vervelienge[brontekst bewerken]

E droait round lik e strount in e zikpot
Je verveelt em
't stikt ier tegn
het is hier saai

Verwachtienge[brontekst bewerken]

Wat peis je van dien oed ?
Wat denk je hiervan ? Oostende

Verwittigd[brontekst bewerken]

't Goat teegn zyn rape gescheetn zyn
Da goat nie pakkn
't Go tegen ze schenen woaien Oostende
Je got wel uki pries en Oostende

Verzorgd[brontekst bewerken]

J'is gediend lik e kieksje ip a barretje
Je komt nietn tekort Oostende
J'es gediend lik nen ound me vlôoien
Kortrik, Môoslee, Wervik
't is gelekt
proper gedoan

Volln[brontekst bewerken]

E post pakkn
Volln - Kortryk, Môoslee, Yper, Wervik
't Go naasn ze neuze zyn
Da go mis zyn Yper

Vreyen[brontekst bewerken]

Ze vreyt dat eur imde wikkelt
Straf vreyen Kortryk, Roeseloare
Koozn en en nichte vreyen geirne dichte, moa trouwn nie lichte
Familie trekt aan moa trouwt nie Kortryk
Krupt in e preute en g' èit ferme leute.
Vreyn is gezond (en ôok gezond vo 't humeur) Yzegem
Ne stoaijer/stoayer èèn
een aanhouder hebben Yzegem

WC[brontekst bewerken]

De patattn ofgietn
Een klêne boodschap doen (mannen) Brugge
Myn andjes goan wassen
Een klêne boodschap doen (mannen) Brugge
'n Pistje doen
Een klêne boodschap doen (mannen) Brugge
De klênen uutloatn
Een klêne boodschap doen (mannen) Brugge
De kaffie es deuregelôopn
Een klêne boodschap doen (mannen) Kortryk
'k Gon eki me sjekong gon uutzwiengeln
Gon pissn Yper
'k Goa ne kee 'n grootn goan uutangn
Goan pissn Wervik
De vliegnde spetter en
'n Ofloop en [[Brugge], Wendune
't vliegnd skit ein
'n Ofloop en Mwoaslee
De grote jan utangn
Goan pissn
Mynen bèste moat 'n and goan geevn
Gon pissn Ruislee
Nen neger gan boetseern (ouk elders in Vloandern)
Gon kakkn
Miene neger is utgeloapen
't wos vliegnd skit
Een ei gan leggn (ouk elders in Vloandern)
Gon kakkn
Met 'n ound noa de smesse goan
Pissn Tielt
'k Gon eki kykn of da 'k nog e joungn zyn
Gon pissn Ostende
'k Zyn no de witte voaze
Gon pissn Ostende
gan pruûmn, pruimen Lauwe
kakken
D'andjoens gon utvriengn Roeselare
gaan pisn
persen verre skitn
n ofgank ein
Den uil uitang (kortrijk)
gan pissen
Kga no de woaterfjisten(kortrijk)
gan pissen
Kga min oap tegen de marmer gan kletsen(kortrijk)
gan pissen
Kgan e zikstje gon plaseren
gan zeikn
beiren
barfen Kortryk

’t Were[brontekst bewerken]

't is kerremesse in d'helle Roeseloare
Trint en de zunne schkient tegeliekertied
’t Goa kattejongn speugn Kortryk
't Goa styf reegnen
’t Goa mollejoungn broakn
'n Emel zit zwart en ’t goat ard goan regenen
't Goa mollejoungn rinn
't Got e masse reenn Môoslee Yper
De lucht smeirt em
De lucht overtrekt, veranderienge van weer Blanknberge
't I boommesse
't I triestig were Yper
't Regent strôomn (?) me stekkers
't Rint styf ard Wevelgem
't Reegnt strount met oakskes
't Doe styf lêlyk - Kortryk
'k Goa my moetn vasthoudn an de numero's van d'huuzn
Os 't styf gletsche is buutn en je toch etwoaschn te voete noa toe moet - Roeseloare
't is en (h)iengstewere
koud - bar weer
't Is durstig were
Warm were me vé zunne Ardôoie
't Zit zwart
Vé donkere wolkn, 't goa gowe onweern Ardôoie
Ti were wak
Ti laaf,dustig were Tielt
't is duveltjeswere
Êest schôn were en ton gietn vullen bak Ardôoie
't Is gin lovetje wind
windstil Zeebrugge
't Smukt
Motregen Yper
't Kikt zwort
Donderwolken Yper
't Is gesmoort
Mist Yper
't Volt vullihit
Smeltende sneeuw Yper
't Is laf
Drukkend warm Yper
De flakke zunne
De volle zon Yper

Woede[brontekst bewerken]

Vroed va colère zyn
Styf vys zyn Yper
J'is i ze gat gebeetn
Nie content zyn
In stok zitten
Ruzie hebben Izegem

Woordspeliengn[brontekst bewerken]

Toopn zyn veldmuuzn
Ezeid at er etwien "'t is t'oopn" zegt (Frans 'taupe' = e mol) Yper
"E gat is e gat", zei d'n boer, e je kroop ip ze zwyn
Oe 't werkt, werkt et Kortrik
"E gat is e gat", zei d'n boer, e je kroop ip ze peird
Oostende
Amme en akke zyn 2 dwoazeklôotn
Mee 'lik' en 'ou' kom je niet verre vooruut Poperienge
Ank ên zounk zien twê goe moatn
Mee 'lik' en 'ou' kom je nie verre vôruut Ostende
A myn tante klôotn ged, 't wos myn nounkel
Als, als, als ...
A myn tante ne vint gewist, 't wa myn nonkel
Als, als, als
A myn zuster e pietje ged, 't was myn broere
Als, als, als...
At uzze katte e koe wos, we kostn ze melkn oender de stove
Als, als, als ...
Moagre en toai en geirn up droai
Oe d'r etwien vroagt oe da't mei joun goat Môoslee
Toager en moai
Oe d'r etwien vroagt oe da't mei joun goat Wervik
De bule tegen de blutse
't Ene compenseert 't andere Brugge
Aj ku veugeln, kuj vliegn, zei de boer, en ie smeet ze wuf deur de rute
Gezeid at der etwien de simpeloare utangt
Stront is geld weird zeidt den boer, en je skêet in zyne portemonee.
Ge moe nie te zêre etwuk wegsmytn
Mo da doe zjir wi (kortrijk)
gezeid atter ntwie "tè toopen" gezeid it

Zêe[brontekst bewerken]

De zeie lopt nogal e bitje
De zêe stoat wild Blanknberge
De zeie viest (wôordlyste?)
De zêe fosforesceert Blanknberge
't Is stoakelam blet
Het water is heel plat Zeebrugge

Zekereid[brontekst bewerken]

Tiene-neegne
Neegn kansn up tiene Kortrik Yper
Van tiene neegne
Neegn kansn up tiene Môoslee Rumbeke
Biechte woareid
'k Zweir et Kortrik, Roeseloare, Môoslee, Yper

Ziekte[brontekst bewerken]

Je klapt deur je neuze glyk e koe deur eur gat
E vollienge en Oostende

je klapt deur je neuze glyke e zwien deur z'n gat (de haan)

J'is van zyn suus gevalln
Flauw gevalln Blanknberge
J'es oardig gekommn
Je voeld'em nie goe Wervik
Ie zit mee de skitte
Jit diaree Oostrozebeke

Zot[brontekst bewerken]

De zottn zittn nie ol in Brugge
Zottn vind je overalst Brugge
Ze goan em/je kommn oaln met de witte perjes
Ge zyt goed vo 't zottekot Outland, Kortrik, Môoslee moa toen wel "pertjes" (perjes, pertjes = AN paarden)
J'is puutonnozel
En is styf onnozel Brugge Knokke
Dien is eki up ze kop gevoln en bluvn bokken
Der schilt etwuk an
Jes goed vo Pittem / Beernem
dien is goed vo kort te steekn in 't zottekot
zo zot gelik een achterdeure Lauwe
't skèlt doar een twuk an
Ge zie ze vliegn zeker? / Ge zie gie ze vliegn zeker?
(AN?), zije zot Ardôoie
j'is nog dommer dan 't gat van 'n kiekn, 't kut doa tenminste nog een ei deure.
een domme tsjoeten

Diverse[brontekst bewerken]

J'et 'n in jen oge
Oungeveer lik AN boontje komt om zijn loontje Yper
In 't ende Sint-Eloois-Winkel
By de gebeurs
'k Goan me loop oaln
't Goa vele vook kommn kykn, wuk peis je wel ... Yper
Goaj veruuzn?
Zeg je teegn etwien die in zyn neuze kottert. Poperienge
Vien je ze? / Zittn ze diepe tè?
Kuj wok zegn tegen etwien die in ze neuze kottert
Oj boovn ziet bring mie savattn mee
Kuj wok zegn tegen etwien die in ze neuze kottert
Da's 't kaf van zyn ieln
Je zit doa nie mee in, 't es gemakkelik vor em Môoslee
Zo scheef lik e zikkel
Gezeid van entwo da hêel krom es Môoslee, Wervik
Da kèrt van nivers wére
AN: Dat keert van nergens terug, dit is absurd Kortrik
'k Loate voarn
AN: Laat staan dat...Blanknberge, Roeseloare, Wervik
Oge klemmers, lèège zwemmers, lopers op et ys, ze zyn ollegoare nie wys
Oge klemmrs, verre zwemmrs en schaverdienrs up 't ys zyn oltegoare nie wys
O je gevoarlikke diengen doet, zy je dom Ostende
Spoart uus van duvels, komiezn en Roeseloarenoars.
Gezeid os je van bepoalde menschn nie moe weetn Ostende
jin asturbanske
wanorde Harelbeke
Bloast minne zak ip
ontploft Harelbeke
In de grond is 't 'n goed moa ge moet er hem inkrygn
Êen met e moeilyk karaktère.
't E tid dat 't ut is
't Mag beginn stopn
't E een rut' ut 't thuus en ot rint rint 't er in
de veister is kapot en 't reegnt binn'n
oediepestie?
ku'j vroagn van nen pit: oe diepe est ie ?
Of:"deputoediepestie"
Kruupt in bwoom en fret banann
Rot op/ Ga weg Roeseloare
Kgoa neki een kurke in jn ol steekn
tegen iemand die een scheet laat of die veel scheten laat Roeseloare
't goa nen tring zeit den poapegoai, en de katte slipe em deur de gote
Oat is lik ofdat goe goat, toen kant er wok e twodde anders an de gank zyn
Wiene zegje? Wuk ej gezeid? Wablief?

Zie ook[brontekst bewerken]

klyne zien : jis zodoanig kleine das ze voetn en al ip ze pasport stoan

  • ne nete klinke - een heetgebakerde vrouw
  • e stomme klinke - een dom wijf
  • e stoete klinke - een stout wijf
  • 't is tkurk van lucifers oliepulle !! - een duivels wijf
  • en nambetante klinke - een vervelend wijf

e kakmadame- iemand die het hoog in haar bol heeft (de haan) e vieze klinke - een zuurpruim (de haan)

Referensjn[brontekst bewerken]

  1. Uut Het Nieuwsblad van 08/09/2006: In Roeselare is er een wijk die heet Krottegem. De wijk kwam tot stand op eind van de 19de eeuw, toen veel arbeiders door de oprukkende industrialisering in de buurt van de (textiel)fabrieken kwamen wonen. De term "krotte" verwijst niet alleen naar de jute- en cichorienijverheid ("kroten"), maar staat ook synoniem voor arm(oedig).